Showing posts with label मनातलं. Show all posts
Showing posts with label मनातलं. Show all posts

Thursday, January 3, 2013

कन्फेशन बॉक्स

मला 'कन्फेशन बॉक्स' बद्दल एक सुप्त आकर्षण आहे. आपल्या चुका त्याच्यासमोर मान्य करून टाकल्यावर आपल्याला अनकंडीशनली माफ करून टाकणारा कन्फेशन बॉक्स ! त्याच्यासमोर सगळं मान्य केल्यावर एकदम कसं हलकं हलकं वाटत असेल नाही?  आपल्या देवळात पण चर्चसारखाच कन्फेशन बॉक्स हवा होता !

---------------

मी नेहमीप्रमाणे आमच्या दोघांच्याही आवडीची कालिया आणि कृष्णबाप्पाची श्तोली शांगायला... सॉरी सांगायला सुरुवात करतो. कालियामर्दन होईहोईपर्यंत पापण्या वेटलिफ्टिंगची स्पर्धा हरलेल्या असतात. कोलाहल, कलकलाट, धिंगाणा या सगळ्यांना किमान दहा तासांची विश्रांती मिळणार असते ! त्याच्या शांत चेहऱ्याकडे बघून जेमतेम पंधरा मिनिटांपूर्वी याने माझा ओरडा खाल्लाय यावर माझा स्वतःचाही विश्वास बसत नाही.

छ्या.. उगाच ओरडलो त्याला.... अरे पण त्याच्या भल्यासाठीच ओरडलास ना?
पण तरी इतकं ओरडायला नको होतं..... अरे पण न खाता झोपला असता तर पुन्हा चिडचिड केली असती.  नेहमीचं द्वंद्व सुरु होतं....

फोनवर बोलू देत नाही म्हणून खाल्लेला ओरडा... लॅपटॉपच्या कीजशी खेळ केला म्हणून रागावणं... टीव्हीच्य बटनांशी, रीमोटशी, आय-पॅड्शी मस्ती केली म्हणून, पसारा केला म्हणून, पाणी सांडलं म्हणून, जोरजोरात उड्या मारल्या म्हणून, आरडओरडा केला म्हणून, दणादण पाय आपटले म्हणून, खात नाहीस म्हणून, झोपत नाहीस म्हणून ........ म्हणून...... म्हणून........ म्हणून.... म्हणून..... .... म्हणून...

किती कारणांनी ओरडलो रे तुला.. किती कारणांनी ओरडतो रे तुला.. किती वेळा ओरडलो.. तुझी चूक असताना आणि माझी चूक असतानाही !!!

मी एकदम कळवळतो. स्वतःचाच राग येतो...

सॉरी राजा सॉरी.. प्लीज माफ कर मला. पुन्हा असं करणार नाही.. पुन्हा कधीच तुला ओरडणार नाही... !!

अ‍ॅण्ड दॅट्स इट.... मला जाणवून जातं. मला त्या चर्चमधल्या किंवा बाहरेच्या कुठल्याही कन्फेशन बॉक्सची गरजच नसते. माझा कन्फेशन बॉक्स माझ्या समोरच असतो. झोपलेलं पिल्लू हाच आपला कन्फेशन बॉक्स.. त्याच्यासमोर बिनदिक्कतपणे आपल्या सगळ्या चुकांची कबुली देता येते, सगळी जंत्री वाचता येते. पण तरीही अपराधीपणाचा गंड जाता जात नाही.

आणि अचानक तो खुदकन हसतो. झोपेतच.... झोपेत जणु तो सगळं बोलणं ऐकत असतो. आणि ऐकून घेतल्यावर हसत हसत म्हणत असतो "बाबा, अरे ठीके रे... एवढं काय त्यात. जाउदे. चुकून झालं ना."

मग मला कळतं की तो माझा कन्फेशन बॉक्सच नाही तर कन्सेशन बॉक्स आहे.. माझ्या एवढ्या सगळ्या चुका माफ करून मला शिक्षेत कन्सेशन देणारा कन्सेशन बॉक्स !!

.
.
.
.
.

पण राहून राहून एक विचार माझा पिच्छा सोडत नाही. ही सगळी कन्फेशन्स तो जागा असताना देऊ शकेन का मी? तेवढं धैर्य आहे माझ्यात?

Thursday, May 3, 2012

स्र आणि स्त्र


तो : इस्त्रायल की इस्रायल?

मी : काय?

तो : इस्त्रायल की इस्रायल? कसा करशील उच्चार?

मी : इस्त्रायल.. अर्थात..

तो : नाही. काहीतरी चुकतंय.. इस्त्रायल नाही असू शकत.

मी : का?

तो : अरे स्पेलिंग बघ न इस्रायलचं..  I S R A E L.. it IS  इस्रायल.

मी : हो रे. खरंय. मग इतकी वर्षं आपण चुकीचा उच्चार करत होतो लिहिता, वाचता, बोलताना !!

तो : हम्म.. खरंय.

मी : पण मग आपल्याला असं चुकीचं कसं शिकवलं असेल शाळेत? अर्थात शाळेतच. इस्रायल.. सॉरी इस्रायल या शब्दाची पहिली ओळख मला शाळेतच झाली असणार. घरी कशाला आम्ही इस्रायलबद्दल गप्पा मारणार आहोत म्हणा.

तो : अरे चूक अशी कोणाचीच नाही. आपल्याला कदाचित बरोबरच शिकवलं असेल. किंवा नसेलही. पण मुद्दा तो नाही. मुद्दा हा आहे की ही चूक वेगळीच आहे. देवनागरी लिपीची चूक आहे ही.

मी : ?

तो : अरे आता बघ ना. आपण 'स्रा' कसं लिहितो? 'स' मधून तिरकी रेष देऊन.. बरोबर? पण देवनागरी वाचताना ती तिरकी रेष म्हणजे 'त्र' मधली खालची रेष वाटते. अँड देअर यु गो. स्र चा स्त्र, स्रा चा स्त्रा आणि 'इस्रायल' चा इस्त्रायल

मी : आईशप्पत !! खरंच यार.. कित्येक वर्तमानपत्र, मासिकं इत्यादी छापील ठिकाणीही ही चूक दिसते यार.

तो : आणि माझा काही अगदी दावा बिवा नाही पण ही कॉमन चूक होते ती देवनागरीतल्या स्र आणि स्त्र च्या सारख्या दिसण्यामुळे. पण अर्थातच उच्चारात बराच फरक पडतो.

मी : आयला आता मला लक्षात आलं की इंग्रजी चित्रपटात किंवा जनरल बोलताना उच्चारल्या जाणार्‍या 'इस्रायल' चं किंवा खरं तर 'इझ्रायल' चं  मराठीत बोलताना (आणि लिहितानाही) 'इस्त्रायल' कसं होतं ते.

तो : हाहाहा

मी : असे अजून बरेच शब्द असतील रे..

तो : शक्य आहे.

मी : म्म्म्म्म्म्म.... यस्स... स्रोत... स्रोत स्त्रोत... स्त्रोत स्रोत !!

तो : परफेक्ट

मी : आणि... हिंस्र की हिंस्त्र??

तो : हो रे.. हे पण तसंच वाटतंय. पण नक्की कल्पना नाही.

मी : मलाही.  बघू.. शोधावं लागेल.

Thursday, April 26, 2012

सफरचंदी डोळा-वहीची प्रथमा

प्रत्येकाला आपला ब्लॉग आणि त्यावरची प्रत्येक पोस्ट ही अतिशय आवडती, महत्वाची वगैरे असते. अर्थात काही वेळा ती आवडती, काही वेळा महत्वाची तर काही वेळा किंबहुना कित्येकदा दोन्ही असते.... कसलं फालतू वाक्य आहे नाही हे?

ही 'कंपोस्ट' वाटू नये म्हणून जरा पाणी घालून वाढवतोय इतकंच. कारण छोटी असली तरी ही कंपोस्ट नाही. पोस्ट छोटी असण्याचं कारण वेगळं आहे. आणि पुरेसं तेल वाहून गेल्यावर नमन संपून प्रयोग सुरु होईल हेही चतुर चाणाक्ष इ इ वाचकांनी ओळखलंच असेल.

लोक शंभरावी, दोनशेवी, पाचशेवी पोस्ट किंवा मग दोन लाख, पाच लाख, दहा लाख वाचक वाली पोस्ट लिहितात परंतु आमच्या शब्द-असामर्थ्यामुळे तसे टप्पे गाठायचे म्हणजे आम्हास वर्षानुवर्षं थांबावं लागेल. असो.

घडा भरला.... मुद्दा सुरु....

तर ही पोस्ट माझ्या दृष्टीने महत्वाची अशासाठी की ही नव्याकोऱ्या 'सफरचंदी डोळा-वही' वरून लिहिलेली प्रथमा आहे. नव्याकोऱ्या अ‍ॅपल आय-पॅड वरून लिहिलेली पहिली पोस्ट... !!!! आणि कदाचित (नाही. नक्कीच) शेवटचीही. लय यळ लागला राव. आता कळलं ना छोटी का आहे पोस्ट ते? ;)

पण ते काय ते म्हणतात ना की आय-पॅड वापरण्यापेक्षा मिरवण्यासाठीच घेतला जातो.... त्यामुळे महत्वाची असो वा नसो, आवडती असो वा नसो (अर्थात माझ्यासाठी दोन्ही आहे म्हणा) पण तो आय-पॅडवाला नियम सिद्ध करण्यासाठी म्हणून काढलेली मिरवणूक म्हणा हवं तर. किंवा मग "जनातलं म्हणता म्हणता मनातलं लिहिणाऱ्या आणि स्वतःच्या आणि स्वकीयांच्या जीवनशैलीची अपरिहार्यता साजरी करणाऱ्या" मराठी ब्लॉगरची पोस्ट म्हणा. ;)... कारण केवळ मराठी ब्लॉगर असल्यानेच नवीन आय-पॅड घेतल्याची पोस्ट ब्लॉगवर टाकू शकतोय. (काहीही चालतं आपल्या ब्लॉगवर)

 जय ब्लॉगिंग... जय आय-पॅड.... !!!!

Tuesday, March 27, 2012

लिहावे फाटके !!


ब्लॉगिंगची ताकद जगभरातल्या नेटकर्‍यांना अगदी चांगल्या प्रकारे समजूनही आता निदान दहा एक वर्षं सहज झाली असावीत. अगदी मराठीतही सशक्त, जोमदार, दर्जेदार, कसदार लिखाणाने ओतप्रोत भरलेले ब्लॉग सुरु होऊन निदान अर्धं तप तरी उलटलं असावं. होता होता हे लिखाण-- माहितीपर, कथा, कविता, ललित, सामाजिक-- इत्यादी इत्यादी सगळ्या प्रकारचं लिखाण मराठी ब्लॉग्जवर विपुल प्रमाणात आणि सातत्याने दिसायला लागलं. हळू हळू निरस, रटाळ, अशुद्ध, चुकीचं आणि कित्येकदा खोटं लिहिणाऱ्या मराठी वर्तमानपत्रांनाही (मुद्दाम वार्ताहर किंवा बातमीदार न म्हणता वर्तमानपत्र म्हणतोय. कारण वृत्तपत्र हे संपादकाचं राहिलं नसून भांडवलदाराचं झालं आहे हे केसरी/नवाकाळच्या अग्रलेखांपासून अधःपतित होऊन ते थेट अनावृत नटव्या आणि त्यांच्या आवडत्या संभोग सवयी इत्यादींवर खमंग चर्चा करण्यापर्यंत घसरणाऱ्या महामुर्ख टाईम्स सारख्यांच्या डाव्या कोपर्‍यातल्या चौकोनांनी सिद्ध केलंच आहे.) एव्हाना खडबडून जाग आली.

कारण कित्येक ब्लॉगवर आढळणारं दर्जेदार, माहितीपर लेखन हे तथाकथित, सोम्यागोम्या आणि अर्ध्या हळकुंडाने पिवळ्या झालेल्या 'नेटक्या' टिनपाट पत्रकारांच्या 'फाटक्या' शब्दांनी भरलेल्या 'थोटक्या' मराठीतल्या लिखाणा(!!!!!) पेक्षा कैक पटीने वास्तव, खरंखुरं आणि निष्पक्षपाती होतं. कित्येकदा एखाद्या नियमित लिहिल्या जाणाऱ्या ब्लॉगवरचा एखादा वाईटातला वाईट लेख हाही एखाद्या चांगल्या वर्तमानपत्रातल्या (सायटेशन नीडेड) शिकाऊ आणि तरुण स्तंभलेखकाच्या तथाकथित चांगल्यातल्या चांगल्या लेखापेक्षा खूप चांगला आणि माहितीपर असतो हे सहज ध्यानात यायला लागलं. याचं सगळ्यात महत्वाचं कारण म्हणजे ब्लॉगर्सना ना भांडवलदाराच्या बापाची भीती ना जाहिरातदाराच्या पक्षाबद्दलचं प्रेम. असो.

तर होता होता अशा चांगल्या, दर्जेदार, वाचनीय ब्लॉग्जची संख्या आणि वारंवारता इतकी वाढायला लागली की आपल्या समाजाचा चौथा बांबू असलेल्या... ओह सॉरी सॉरी स्तंभ म्हणायचं होतं मला... तर बांबू.. सॉरी खांब.. सॉरी स्तंभ.. सॉरी बांबू असलेल्या वर्तमानपत्रांना त्यांची दखल घेणं भागच पडलं. फेकमत सारख्या कित्येक पेप्रांनी सुरुवातीला चांगल्या ब्लॉग्जवरचे चांगले लेख मूळ ब्लॉगलेखकाला न विचारता सरळसोटपणे उचलून आपल्या रंगीबेरंगी, रंगतरंग, फनडे, एन्जोय, कलर, याहू इ इ इ एखाद्या नावाच्या पुरवणीत बिनधास्त छापूनही टाकले. त्यानंतर ब्लॉगर्सनी अचूक नसा दाबून ते चौर्यकर्म उघडं पाडून त्या पेप्रांना वाकायला लावल्याच्याही घटना घडल्या. परंतु कालांतराने वर्तमानपत्रं शहाणी झाली आणि ब्लॉगर्सही थोडे समंजस झाले.

त्यानंतर ब्लॉगवरचे निवडक लेख, लोकप्रिय ब्लॉग्जच्या ओळखींची सदरं अशा अनेक प्रकारे ब्लॉग्ज आणि ब्लॉगर्स मराठी वृत्तापत्रांत हजेरी लावायला लागले. मटा, सकाळ, सामना, पुढारी, प्रहार, कृषीवल इ. जवळपास सगळ्या वर्तमानपत्रांनी ब्लॉगर्सची दखल घ्यायला, त्यांना आपल्या वृत्तपत्रात स्थान द्यायला सुरुवात केली.

तर जवळपास सगळ्या म्हणण्याचं कारण हे की काही कारणाने लोकसत्ताचे डोळे अजून उघडले नव्हते किंवा त्यांना ब्लॉग माध्यमाच्या बळाची जाणीव तरी झाली नव्हती. कदाचित कु(सु)मार केतकरांच्या बाहेर पडण्या(काढण्या??)ने झालेल्या शुद्धीकरणानंतर त्यांना ती झाली असावी. पण तोपर्यंत वर म्हटल्याप्रमाणे ब्लॉगर्सचे लेख, ओळख, मुलाखती वगैरे सगळे प्रकार इतर वृत्तपत्रांनी करून झाले होते. त्यामुळे काय करायचं हा एक मोठा प्रश्नच होता.

अशा वेळी चिमूटभर हळदीने पिवळा झालेला/ली 'अभिनव' कल्पना 'गुप्त' रुपाने साकारणारा एक फाटक्या.. सॉरी नेटक्या मताचा एक पत्रकार संपादक साहेबांच्या केबिनात जाऊन धडकला/ली. बरं हे ला/ली यापुढे अध्याहृत आहे. दर वेळी लाली करत बसायला वेळ नाहीये मला. हो हो ब्लॉगर असलो तरी..

तर गुप्ताने संपादकसाहेबांसमोर एक एकदम सोप्पी, बिनखर्चाची, बिनअकलेची, बिनापरिश्रम करता येणारी अशी एक अभिनव योजना मांडली. तो म्हणाला "साहेब, एकदम सोप्पं काम आहे. आपल्याला डोकं लावायची गरज नाही. सगळा माल रेडीमेड मिळेल. !!!" संपादकसाहेबांनीही फुकट मिळतंय म्हंटल्यावर गुप्ताचा माल कुठून येणार आहे याची काहीही चौकशी न करता बिनधास्त होकार देऊन टाकला. झालं. लगेच गुप्ताने दुसऱ्या दिवशीच्या पेप्रात एक एकदम नवीन कोरं सदर सुरु केलं. कोरं म्हणजे एकदम साफ कोरं. तुळतुळीत एकदम. एकदम रिकामं. त्याच्याकडे त्या सदराबद्दलची, किंवा त्याच्याकडे अ(न)सणाऱ्या संबंधित डेटाबद्दलची काहीही माहिती नव्हती. पण या माहितीची आपल्या माहिती नाही हे कसं लपवावं याची मात्र त्याला चांगली माहिती होती.

लहानपणापासून विविध भारतीवर "इस गाने की मांग की है झुमरी तलय्यासे बाबुराव प्रेमजी, वत्सला प्रेमजी, गानू प्रेमजी, इशा प्रेमजी, भागलपूरसे चंद्रेश कांकेरा, भीमी कांकेरा, राजा कांकेरा और रीझी कांकेराने" हे ऐकायची सवय असलेल्या गुप्ताने तीच आयडिया तशीच्या तशी वापरायचं ठरवलं आणि दिला डकवून पहिल्या दिवशीचा मजकूर !!

================================================

हे ‘आपण सर्वानीच करून पाहण्या’ची पद्धत सोपी आहे. तुम्हाला मराठीतला वा इंग्रजीतला एखादा ब्लॉग किंवा नियतकालिकांच्या वाचनाला पर्याय ठरू शकेल, असं वारंवार अपलोड होणारं समकालीन लिखाण देणारं संकेतस्थळ पसंत असेल, तर त्यावरला ताजा लेख आम्हाला आठवडाभरात ईमेलनं कळवायचा. लगेच सोमवारी त्याला प्रसिद्धी देण्याचा प्रयत्न इथं केला जाइैल. अशा शिफारशी बऱ्याच येऊ शकतात आणि त्यातून निवडही करावी लागेल.. ते करण्यासाठीचे निकष असे : 
- आपण शिफारस केलेला लेख ताजाच असावा, 
- आपण शिफारस केलेलं संकेतस्थळ वा ब्लॉग नेहमीच वाचनीय आणि ‘ओरिजिनल’ किंवा स्वलिखित मजकूर देतं, असा विश्वास तुम्हाला हवा. अनेक ब्लॉग्ज मजकूरदेखील ‘कटपेस्ट’ करतात, म्हणून ही अट! 
- हे संकेतस्थळ वा हाच ब्लॉग का आवडतो, याबद्दल आपलं जे म्हणणं असेल, तेही निवडीसाठी गृहीत धरलं जाईल. 
ही पथ्यं पाळून केलेल्या शिफारशींची दखल इथं घेतली जाणार नाही, असं सहसा होणारच नाही. पण झालं तर, ईमेलनं पाठपुरावा करण्याचा हक्क आहेच तुमचा! 
उत्तमतेचा हा शोध कुणा एकटय़ाला घ्यायचा नाहिये, असं ठरवूनच हा सामूहिक प्रयत्न. 


================================================

अरेच्चा म्हणजे ब्लॉग शोधायचा, तो वाचायचा, तो आवडतो की नाही हे ठरवायचं, आवडला नाही तर अजून ब्लॉग्ज शोधायचे, ब्लॉग आवडला की का आवडला हे लिहायचं.. हे एवढं सगळं वाचकांनी करायचं आणि एवढं करूनही तुमची ही एवढी मेहनत पाण्यात जाणार नाही याची मुळीच खात्री नाही. आणि समजा गेलीच पाण्यात तरी आम्ही एवढ्या मोठ्या मनाचे गुप्तोत्तम आहोत की आम्ही तुम्हाला आमचा इमेल आयडी देतोय की. त्याच्यावर करा की पाठपुरावा. घ्या !! आहे की नाही? घरबसल्या बिनभांडवली, बिनामेहनतीने लिखाण गुप्तांच्या पदरात. त्यानंतर दोन चार क्लिक करून अर्धा/पाऊण लेख वाचून झाला की मग गुप्तेबाई/बुवा त्या ब्लॉगरवर, त्याच्या लिखाणावर, चुकून झालेल्या एखाद्या र्‍हस्व/दीर्घाच्या चुकीवर, लेखनाच्या पद्धतीवर, शब्दांच्या निवडीवर, भाषेच्या साधेपणावर, प्रतिक्रिया देण्याच्या पद्धतीवर अशा ज्या दिसेल त्या प्रत्येक गोष्टीवर शेलक्या विशेषणांचा शब्दबंबाळ मारा करणार.

च्यामायला झाला की लेख तयार. आणि ब्लॉग वाचणारे आणि ब्लॉगर्स काय पैश्याला पासरी मिळतात की. "कुठलाही ब्लॉग द्या, म्या त्याची चिरफाड करून दाखिवतो/ते की नाय ते बगाच" अशा थाटात लेख (!!!!) लिहायला कितीशी अक्कल लागते न् कितीसा अभ्यास लागतो?? आणि आपण फाडलेला प्रत्येक ब्लॉग/ब्लॉगर काही प्रतिहल्ला करणार नाही की स्वतःची बाजू मांडणार नाही की पत्र लिहून छळणार नाही. आणि लिहिलंच एखाद्याने पत्र तर ते पत्र अशा उलटे सुलटे मुद्दे मांडून अशा पद्धतीने मांडायचं की साला गिरा तो भी टांग उपरच्य... हाय काय नाय काय !!! आणि अशी पत्रं पाठवण्यापेक्षा खरं तर एखाद्या ब्लॉगरने त्याच्या ब्लॉगवरून आपल्याला (म्हंजी गुप्त्याला) उत्तर दिलं तर अजूनच बहार येईल. कारण फाटकी-थोटकी सदरं वाचणाऱ्यांपेक्षा लोकप्रिय ब्लॉग्ज नियमित वाचणाऱ्यांची संख्या कितीतरी जास्त आहे. आणि जमलंच तर नावं ठेवताना ज्यांचे फॉलोअर्स निदान दोनशे-सव्वादोनशेच्या घरात आहेत किंवा मग ज्यांच्या ब्लॉगहिट्सची संख्या निदान पाचलाख किंवा अधिक आहे असे ब्लॉग निवडायचे. कारण असे ब्लॉगर्स स्वतःच्या ब्लॉगवरून शक्यतो उत्तर देणारच. झालं.. घरबसल्या पंचम् लक्ष हिट्स नक्की झाल्या !!

अर्थात हे गुप्ता नाव पण नुकतंच कळलं बरं आम्हाला. गेले कित्येक आठवडे नाव लपवत फिरणाऱ्या गुप्ताला एका ब्लॉगरने पत्र पाठवून झोडल्यावर काहीतरी नाव घ्यायचं म्हणून मग जे सुचलं ते नाव लावलंय पठ्ठ्याने! आता हे एवढं सगळं कळत असूनही, माहित असूनही, लक्षात आलं असूनही गुप्तांच्या सापळ्यात अलगद अडकणार्‍याला काय म्हणावं बरं !!! काही म्हणू नका कारण

लिहावे फाटके
शब्दांची थोटके
भले टीनपाटके
गुप्ता म्हणे ||

तू भी क्या याद करेगा, गुप्ता. तू भी खुश हो जा.. तुला घरबसल्या एकूण पंधरा लाख हिट्स मिळण्यासाठी वर दोन लिंका दिल्यात आणि खाली अजून एक लिंक देतोय बघ.

लिहावे फाटके


ना भीती कुणाच्या बापाची
ना चिंता कसल्या खपाची
ना गरज कुठल्या थापांची
सत्यवाना ||

-लेखनसीमा

Thursday, March 8, 2012

अतिथी : २


विनोदी विशेषांकासाठी संपादकीय लिहायचं म्हणजे फार आव्हानात्मक प्रकार आहे. खरं तर विनोदी अंक काढणं हेच बर्‍यापैकी मोठं आव्हान आहे. असो पण तूर्तास फक्त संपादकीयाविषयी बोलू. तर आव्हानात्मक अशासाठी की वाक्यावाक्याला खळखळून हसायला आलं पाहिजे अशी वाचकांची अपेक्षा असते. ती अपेक्षा पूर्ण करत विनोदी लिहावं तर अशीही खबरदारी घ्यावी लागते की विनोदी लिखाण (संपादकीय) हे विनोदी वाटेवाटेतो हास्यास्पद होण्याच्या पातळीला जाता कामा नये. कारण दोन्हीतली सीमा बर्‍यापैकी निसरडी आहे आणि विनोदी लिहिता लिहिता कधी पाय घसरून 'हास्यास्पद'वाल्या धरतीवर नाक घासायची पाळी येते ते कळतही नाही. थोडक्यात एवढे सगळे निसरडे कोपरे ध्यानात घेऊन मी आधीच ठरवून टाकलं की काहीही झालं तरी संपादकीय हे विनोदी वगैरे लिहिण्याच्या भानगडीत पडायचं नाही (आपोआपच ते हास्यास्पद होण्याचं टळलं !!) आणि वर "अंकात प्रदर्शित झालेल्या मतांशी --संपादकीय धरून-- संपादक सहमत असेलच असे नाही" अशी तळटीप टाकायची की झालं काम. नरो वा कुंजरो वा !!

असो... तर हास्यगाऽऽरवा उर्फ होळी विशेषांकाचं हे आपलं तिसरं वर्ष. आहां.. पण खरी गंमत तिथेच आहे. हे तिसरं वर्ष असलं तरी लौकिक जगताच्या गणिताप्रमाणे  तिसरं वर्ष म्हणजे हा तिसरा अंक असेल असं तुम्ही गृहीत धरलं असाल तर तुम्ही साफ गंडलेले आहात...थांबा,थांबा. विस्कटतोय. थोडा धीर धरा.. !

डिसेंबर २००९ मध्ये सर्वप्रथम 'शब्दगाऽऽरवा' हा जालरंग प्रकाशनाचा पहिला जालीय अंक निघाला. अर्थात तेव्हा जालरंग प्रकाशन वगैरे काहीही नव्हतं. देवकाका आणि इतर हौशी ब्लॉगर्सनी मिळून या जालीय अंक प्रकाराची सुरुवात केली. त्यानंतर तीनच महिन्यात 'हास्यगाऽऽरवा' असा पुढचा अंक निघाला. कालांतराने या सगळ्याला 'जालरंग प्रकाशन' असं नाव देण्यात आलं. आणि दर तीन ते चार महिन्यांनी जालरंग प्रकाशनाचे शब्दगाऽऽरवा, हास्यगाऽऽरवा, (श्रावणात निघणारा) ऋतूहिरवा, दिवाळी अंक असे एकेक नवनवीन कल्पनांनी भरलेले आणि भारलेले अंक रसिकांच्या भेटीस येत राहिले. आधीच दर ३-४ महिन्यांनी जालीय अंक काढणं ही स्वतःतच एक आगळीवेगळी कल्पना होती. कारण तोपर्यंत रसिकांना फक्त दिवाळी अंक हा प्रकार माहीत होता. जालरंग प्रकाशनाने रसिकांना दर तीन महिन्यांनी अंक निघू शकतो या कल्पनेवर विश्वास ठेवण्यास भाग पाडलं, असं करता करता २०१० च्या ऑगस्टमध्ये एक अतिशय वेगळ्याच प्रकारचा प्रयत्न केला गेला. लोकांना कितपत आवडेल किंवा त्या कल्पनेला लोकांचा किती पाठिंबा मिळेल याबद्दल आम्ही सर्वजणच जरा साशंक होतो. तर त्या अंकाचं नाव होतं 'जालवाणी'. त्यात एकही लेख, कविता शब्दस्वरुपात नव्हते. हा अंक ध्वनीमुद्रित विशेषांक होता. पूर्णतः श्राव्य स्वरूपाचा. त्यात होते ते सगळे लेख/कविता स्वतः लेखकांनी स्वतःच्या आवाजात ध्वनिमुद्रित केले होते. ही कल्पना निश्चितच विलक्षण आगळीवेगळी होती. फक्त आणि फक्त ध्वनिमुद्रित स्वरूपातला हा पहिला जालीय अंक होता. रसिकांनीही ती कल्पना तुफान डोक्यावर घेतली. थोडक्यात १५ ऑगस्ट २०१० रोजी जालीय अंक बोलू लागले !! जालरंग प्रकाशनाचे अंक तुफ्फान हिट होण्याचं अजून एक अतिशय महत्त्वपूर्ण कारण म्हणजे कुठलंही लेखन नाकारलं जात नाही. संपादकांपर्यंत आलेलं प्रत्येक लेखन स्वीकारलं जातं. हा प्रकारही कुठल्याही जालीय अंकाच्या बाबतीत न आढळणारा !! असो..

मी ही जी वरती बडबड केलीये ती 'पुराव्याने शाबीत करायची' झालीच तर हे घ्या दोन पुरावे. पहिल्या दुव्यात जून २०११ पर्यंत निघालेल्या जालरंग प्रकाशनाच्या विविध अंकांची यादी आहे आणि दुसर्‍या दुव्यात त्या त्या अंकांसंबंधी वेळोवेळी करण्यात आलेल्या उद्घोषणा आहेत.

जलरंग प्रकाशनाच्या विविध अंकांची यादी

उद्घोषणा

"दर तीन महिन्यांनी नवीन अंक निघतो" हे वाक्य अतिशयोक्तिपूर्ण किंवा विनोदीच वाटण्याचा संभव केव्हाही जास्त. परंतु ते अतिशयोक्तिपूर्ण नाही की विनोदी नाही. सब फॅक्ट्स हय भाय. स्वतः त्या दुव्यांवर टिचक्या मारून तपासून बघा. आता कळलं मी मगाशी का म्हणत होतो की मी संपादकीय विनोदी लिहिण्याच्या भानगडीत पडणार नाही म्हणून. कारण खरं लिहिलं तरी विनोदी (आणि कदाचित खोटं) वाटण्याची शक्यता अधिक.

"सांगे वडिलांची कीर्ती, तो येक मूर्ख" हे समर्थांनी सांगितलेलं मूर्खाचं लक्षण ठाऊक असूनही तरीही जालीय अंक प्रकारात 'बाप' असणार्‍या जालरंग प्रकाशनाच्या अंकांबद्दल स्वतःच एवढी माहिती देण्याला अजूनही एक कारण आहे. आपल्या मराठी भाषेची मनापासून सेवा करणारी अनेक चांगली आणि जुनी संकेतस्थळं उपलब्ध आहेत. जालरंग प्रकाशनाला (उद्घोषणा करण्यासाठी) वेळोवेळी त्यांची मदतही झालेली आहे. परंतु 'ग' ची कावीळ झाल्याने सगळं जालीय जगच पिवळं दिसणार्‍या काही आयड्यांना (छ्या छ्या.. शिवी नाही हो.. आयडी चं अनेक वचन) देवकाका स्वतःचा फायदा (??? !!!!) करून घेण्यासाठी त्या आयड्यांच्या (म्हंजी वो???) संकेतस्थळाचा वापर करून घेताहेत असा स्वघोषित साक्षात्कार झाला. तेव्हा अशा काही आयड्यांना जालरंग प्रकाशनाचा प्रवास, मेहनत, कळकळ (आणि यातून कोणालाही आर्थिक फायदा कसा होत नाही) हे सगळं थोडक्यात दाखवावं या दुसर्‍या उद्देशाने हा प्रवास थोडक्यात मांडला.

"कोणत्याही प्रसिद्ध हयात/मृत व्यक्तीची नावानिशी टिंगलटवाळी केलेली चालणार नाही." अशा सूचनेनुसार खरं तर मी त्या आयड्यांची जाहीर नावं घेऊनही टिंगलटवाळी करू शकलो असतो कारण या काही व्यक्ती नाहीत.. या आयड्या आहेत फक्त. खर्‍या-खोट्या लोकांनी खरी-खोटी नावं घेऊन धारण केलेली खोटी रूपं. त्यामुळे नावं घेऊन टिंगल करूनही मी नियम मोडला असं काही झालं नसतं पण तरीही नावं न घेताच जर काम होतंय तर अजून खोलात कशाला जा !! आणि अर्थात या गळे काढणार्‍या आयडीज अतिशय थोड्या आहेत.. आणि मुख्य म्हणजे 'नेहमीच्या यशस्वी' आहेत. तेव्हा असल्यांकडे लक्ष देण्याएवढा आपल्याकडे वेळ नाही, गरज नाही आणि त्यांची तेवढी लायकीही नाही.. आणि मुख्य म्हणजे असे काही विघ्नसंतोषी वगळता बाकी सगळे आपलेच तर आहेत !!!

खरं तर संपादकाने निष्पक्षपातीपणे लेखन करणं अपेक्षित असतं पण म्हणून त्याने 'खटासी असावे खट, उद्धटासी उद्धट' या संतवचनाला विसरावं असाही काही नियम नाही. तस्मात् या वचनानुसार मी निष्पक्षपातीच आहे. आणि दुसरी गोष्ट म्हणजे मी काही हाडाचा संपादक नाही त्यामुळे थोडं इकडंचं तिकडे चालतं हो..... आणि अर्थात हे असलं संपादकीय वाचून तुमच्या ते एव्हाना लक्षातही आलं असेल. असो आपण पुन्हा एकदा आपल्या हास्यगाऽऽरव्याकडे वळू. आपला यावेळचा हास्यगाऽऽरवा नेहमीप्रमाणेच निरनिराळ्या लेखनप्रकारांनी सजलेला आहे.

त्यात श्री अरविंद रामचंद्र बुधकर यांनी लिहिलेली चार खुसखुशीत विडंबनं आहेत, विनायक पंडित यांनी लिहिलेली आणि स्वतःच्या आवाजात ध्वनिमुद्रित केलेली दोन अतिशय सुंदर प्रहसनं आहेत. राजस्थान, छत्तिसगढ इत्यादींसारख्या राज्यांत विवाह किंवा तत्सम शुभप्रसंगांच्या वेळी गायली जाणारी व्यंगात्मक किंवा शिव्यांनी भरलेल्या गारी(ली) गीतं अशा वेगळ्या प्रकारच्या लोकगीतांवर असणारा अरुंधती कुलकर्णी यांचा भन्नाट लेख आणि तितकाच अमित गुहागरकर यांचा एकदम ४४० व्होल्टचा झटका देणारा 'शॉक' लेख आहे !! गंगाधर मुटे यांची एक खणखणीत हझल आहे आणि देवकाकांच्या स्वतःच्या आवाजातल्या होळीच्या आठवणी आहेत... अनिताताई आठवले आणि विजयकुमार देशपांडे यांचे खळखळून हसवणारे विनोदी किस्से आहेत आणि विजयकुमार देशपांडे यांचं एक नर्मविनोदी काव्यही आहे. नरेंद्र गोळे यांचा चित्रकविता हा एक आगळावेगळा प्रकार आहे आणि विशेष म्हणजे शशिकांत गोखले आणि अथर्व गोखले या आजोबा आणि नातवाच्या जोडीने सादर केलेलं एक सुंदर अभिवाचन आहे. एकुणात अगदी भरगच्च म्हणता येणार नसला (विनोदी अंकाचं नेहमीचं दुखणं !) तरी विनोदांच्या आगळ्यावेगळ्या प्रकारांनी भरलेला हा आमचा हास्यगाऽऽरवा वाचताना न बिचकता अगदी मनसोक्त हसा कारण प्रत्येकच टवाळाला विनोद आवडत असला तरी विनोद आवडणारा प्रत्येकच जण टवाळच असतो असं काही नाही !! तेव्हा होऊ द्या जोरदार हाहाहूहू !!

वाचकांना सूचना : अंकात प्रदर्शित झालेल्या मतांशी (आणि संपादकीयाशीही) संपादक सहमत असेलच असे नाही परंतु संपादकीयाशी मात्र देव काका आणि अंकात लेखन प्रकाशित झालेले सर्वजण लेखक सहमत असतीलच असतील याची खात्री बाळगा (कारण नियमच आहे तसा यावेळचा) आणि त्यामुळे काही तक्रारी, सल्ले, सूचना, नापसंतीदर्शक प्रतिक्रिया इ इ इ सगळं देवकाकांना मेल करा आणि हे वगळून जे काही कौतुकास्पद, स्तुतिपर वगैरे वगैरे जे काही असेल ते मला मेल करा.

कळावे,

आपलाच,
-हेरंब ओक

# जालरंग प्रकाशनाच्या हास्यगाऽऽरवा '२०१२ या विनोदी विशेषांकासाठी लिहिलेलं हे संपादकीय. पूर्ण अंक इथे  वाचता येईल

Saturday, March 3, 2012

सानुल्या


निरोप घेऊन हात हलविल्याक्षणीच रे गहिवरलो
दाबून धरल्या हुंदक्यांशी रे पार लढाई हरलो
कासावीस अन् आर्त हाकांची भरती ये कानांशी
कसा सानुल्या पडलो अडकून असा दूरच्या देशी ||१||

गादीवरती झोकून द्याया भीतीच रे वाटते
फुफाटणाऱ्या आठवणींची गर्दी फार दाटते
कुस बदलता एकाएकी भिजून जाते उशी
कसा सानुल्या पडलो अडकून असा दूरच्या देशी ||२||

प्रहार करुनी प्रहरांचे त्या रात्र सांडूनी जाते
पुऱ्या जागत्या नेत्रांमधूनी पहाट होऊ येते
किती आराधा तरी न लागे डोळा रे डोळ्याशी
कसा सानुल्या पडलो अडकून असा दूरच्या देशी ||३||

बिछान्यातुनी उठोन बसणे संकट नित्य सकाळी
कुणास ठावे कधी भेटशील काय लिहिले भाळी
सुकलो रे कोमेजून गेलो जीव नसे थाऱ्याशी
कसा सानुल्या पडलो अडकून असा दूरच्या देशी ||४||

लाथाडावे फेकून द्यावे सारे रोज ठरवितो
धावधावुनी अखेरीस परि परीघातच अडखळतो
देवालाही बापाची या दया न येत जराशी
कसा सानुल्या पडलो अडकून असा दूरच्या देशी ||५||

Thursday, December 8, 2011

जमलंच पाहिजे !!

बाबा,
.......
.....
...

बाबा,
..
...
..
बाबा,

-हम्म..

बाबा, आज ना...... शालेत........ 

.........
......
द्फ्ग्दफ्ग्द......
...


चॉतलेत..... मी............ 
......
....क्लोपुल्य्त्य्य
....................
....


चिम्मय....... आमी....... ए, बी, शी, दी म्हणत....
.....
...र्तेहेत्रीएव्र
...
...........
.....
....
...व्व्ह्व्र्ग्स्ब
.......


बाबा, .....
.....
...
एप्त्कीएलो


-हम्म

बाआबा आआआआआआआआआआआ....................
 

-ऐकतोय रे बाबा.. पुढे बोल ना.

तल ना मी मद..........
...
.
.
...
अस्द्फेल्ल्गदफ



........
...
.......
......

उइऔइलललवी
......
............
......
.....
.
.
..

त्य्द्र्त
..
इओप्क्र
..
.
..

वेलेग्स्द


-हम्म..

मग आलोतने 
..
...
...


माजी.........
....
...
....
कुक्ग्घदेरस
..........
....
.
.......
.....

द्फ्द्गेवइईई

.......
काल...... धेतली आणि....... मद........ मला.........

-हम्म


रात्री ................ चवळीची............... उसळ.............कोशिंबीर............... करू का????????

-हम्म

द्फ्ग्स्द्फ्ह्द्फ.... लिचा.....ची......... दॉल.......तुतली...

-हम्म
 
अरे आज ऋतुजाचा फोन आला होता. ती..................... म्हणाली.............गणेश.......... टूर......................... दोघेही..................दोन आठवड्यांची............... ऑफिस...................काम.....................फिरणार................ आपण...............ही........जायचं...............तुला............विचारते ...................... नंतर ...................... सांगते...............काय?..........चालेल??..............चालेल ना???? लक्ष????????????? कुठे...................?????



मी "इंटरनेट/फेसबुक/ट्विटरच्या व्यसनाबद्दलचा आणि त्याच्या आहारी गेल्याने होणार्‍या दुष्परिणामांवरचा" लेख वाचून संपवला. तोवर घरात शांतता झाली होती. काहीतरी एकदम विचित्र असं वाटत होतं.

मग मी लॅपटॉप बंद केला..
मग मी आय-पॅड बंद केला.
मग मी आय-पॉड बंद केला.
मग मी टीव्ही बंद केला.

मग  मला जाणवलं की शांतता नव्हतीच. असलीच तरी भासमान होती. होणारे आवाज, बोलले जाणारे शब्द, चालू असलेली बोबडी बडबड माझ्या लॅपटॉपवर केंद्रित झालेल्या कान, डोळे आणि मेंदूपुढे फिकी पडत होती, असहाय होत होती, निःशब्द होत होती. पण आता..... आता जणु एक न दिसणारं आवरण दूर झालं, अदृश्य पडदे वर उचलले गेले, घरभर चैतन्य पसरलं, गलबलाट सुरु झाला.

बाबा, आद ना तो लुषिकेश आये ना शालेत... त्याता ना बद्दे होता. तल त्याने ना बलपूल चॉकलेतं आनली होती. मद तो, मी, तिम्मय, लाधा, पलाद, लिचा अचा शगल्यांनी  एबीशीदी म्हनत म्हनत ती थाल्ली. थूप मद्दा आली. तेवध्यात तो आलोक आला. त्याने माझी काल घेतली.. आनी ना लिचाची दॉल पन धेतली आनी ना थाली ताकून दिली. माझी काल नाई तुतली पन लिचाची दॉल तुतली. मनून ती थूप लल्ली. मनून मग आमी त्याला चॉकलेतं दिलीच नाई. लिचा माजी फेंद आये.


अरे आज नुसती धमाल माहिते?? ऋतुजाचा फोन आला होता. भरपूर बोललो. मस्त गप्पा एकदम. आनी नंतर बाईसाहेब म्हणतात कशा की आम्ही येतोय तिकडे. गणेशची बिझनेस टूर आहे. दोन आठवड्यांची. तेव्हा ते आपल्याकडेच येतायत. राहायला. चार दिवस तरी नक्की असतील. मी तर ऐकूनच असली खुश झाले ना. तिला म्हंटलंही की एवढी महत्वाची बातमी तू मला  अर्धा तास इकडची तिकडची बडबड करून मग सांगते आहेस !!! त्यांना नायगाराला जायचं आहे. आपणही जायचं त्यांच्याबरोबर असं म्हणाली ती. मग ? चालेल ना? जायचं ना आपणही? तुला काही काम वगैरे नाहीये ना तेव्हा? लवकर सांग मला तसं तिला कळवायला. आणि हो.... चवळीची उसळ चालेल ना आज रात्री? पटकन बोल म्हणजे मला तशी तयारी करायला. 


मग  मी ठरवलं. असाच लॅपटॉप, आय-पॅड, आय-पॉड, टीव्ही बंद करायचा... रोज.. रोजच.. आल्यावर... जमेल का? जमलं पाहिजे. जमलंच पाहिजे !!!!!

टीप : ही माझी कल्पना नाही. मागे एकदा कोणीतरी युट्यूब व्हिडीओ पाठवला होता. त्यात त्यांनी साधारण अशी कल्पना मांडली होती. ती जाहिरात मला प्रचंड प्रचंड आवडल्याने किंचित फेरफार करून ती शब्दांत उतरवायचं तेव्हाच ठरवलं होतं. त्यानुसार हे आधीच लिहून झालं होतं फक्त पोस्ट केलं नव्हतं. त्या व्हिडीओची लिंक शोधण्याचा बराच प्रयत्न केला पण काही मिळाली नाही. त्यामुळे तशीच  पोस्ट टाकतोय. जर कोणाला मी म्हणतोय तो व्हिडिओ कुठला हे लक्षात आलं असेल आणि कोणाकडे त्याची लिंक असेल तर नक्की कळवा..

टीप-२: आज इतक्या महिन्यांनी तो व्हिडीओ अखेरीस मिळाला. म्हणून लगेच इथे अपडेट करतोय.

https://www.facebook.com/photo.php?v=2869250456472

Thursday, November 24, 2011

जा..ळ.. !!!


काही काही शब्द बघता बघता एकमेकांचे असे काही प्राणसखे बनतात किंवा बेजावदार माध्यमं आणि अक्कलशून्य नेतेमंडळी त्यांना इतक्या कुशलतेने एकमेकांत गुंफतात की आपल्याला पहिल्या शब्दाचा दुसऱ्या शब्दावाचून विचारही करवत नाही. वरच्या वाक्यातला 'बेजावदार माध्यमं/मिडिया' किंवा 'अक्कलशून्य नेतेमंडळी' हे शब्द ही त्यांचीच उदाहरणं होऊ शकतात म्हणा. पण अर्थात योग्य उदाहरणं. असो.... तर चितळ्यांची बाकरवडी, अमूल बटर किंवा मग नेस्लेची कॅडबरी, कॅननची झेरॉक्स वगैरे वगैरे वगैरे ही काही उदाहरणं. तर या दोन जमातींच्या मते अक्कलशून्य नेतेमंडळींना (यापुढे हे दोन शब्द एकत्रित येतील हे अध्याहृत आहे. अनलेस स्पेसिफाईड अदरवाईज !) जनतेद्वारे दिली जाणारी ट्रीटमेंट, त्यांच्याबद्दल दिल्या जाणाऱ्या प्रतिक्रिया या त्यांच्याविरुद्ध जनतेच्या मनात खदखदत असलेला क्षोभ, असंतोष, कमालीचा संताप, तीव्रतम द्वेष याचा एकत्रित परिपाक असूच शकत नाही. असतो तो फक्त 'भ्याड हल्ला'

भ्याड??????? हल्ला???????

जनहितार्थ (वाचा मिडिया आणि नेतेमंडळी हितार्थ) काही शब्दार्थ-

भ्याड : पळपुटा, घाबरट, डरपोक, भित्रा, तोंड लपवून फिरणारा/री

हल्ला : आक्रमण, जोरदार धडक किंवा शुद्ध बोलीभाषेत हमला/अटॅक किंवा मग धक्काबुक्की करून जोरदार मारझोड

मला शाळेत शिकवलेल्या मराठीनुसार आणि माझ्या वकुबानुसार मी अर्थ दिले आहेत आणि ते बहुधा चुकीचे नसावेत असा माझा कयास आहे !



आता हे शब्द आपण हरविंदर सिंगने शरदरावांच्या श्रीमुखात भडकावून दिल्याच्या घटनेशी जोडून पाहू. तर हरविंदर सिंग पळपुटा, घाबरट, डरपोक, भित्रा, तोंड लपवून फिरणारा आहे का? निश्चितच नाही. तो भित्रा इसम असता तर सुरक्षारक्षकांच्या गराड्यात फिरणाऱ्या शरच्चन्द्रांच्या चंद्र्मुखात (आणि दुखरामाच्याही.. नॉट टू फरगेट) एक सणसणीत चपराक भडकावण्यासारखं कृत्य त्याने केलंच नसतं. शिव्या देणारी पत्रं पाठवली असती, अनामिक इ-मेल आयडीवरून इमेल केले असते, पवारांच्या घरावर रात्रीच्या अंधारात गुपचूप दगडफेक करून पळ काढला असता. त्याने असं काही केलं का? कृती करून तो तोंड लपवून बसला का किंवा अंधारात दडला का? मुळीच नाही. उलट त्याने त्याच्या कृत्याची कारणमिमांसाही दिली. "चोर है सब साले चोर है. सब मालूम है इन्हे (शरदरावांच्या "मुझे कुछ मालूम नही"" या उत्तरला उद्देशून)" असंही सांगितलं. असो. ही व्यक्ती भ्याड नाही हे मान्य करायला एवढे पुरावे पुरेसे असावेत माझ्या मते.

आता हल्ला... हल्ला????? अरे हल्ला एक देश दुसऱ्या देशावर करतो, एक टोळी दुसऱ्या टोळीवर करते, एक समूह दुसऱ्या समूहावर करतो, किंवा मग एक व्यक्ती दुसऱ्या व्यक्तीला जोरदार धक्काबुक्की करून तीव्र जखमी करण्याच्या उद्देशाने करते तो हल्ला असतो.

तर या ठिकाणी असं झालं का? माझ्या मते नाही. उसळत्या आणि सतत चढत्या महागाईने व्याकुळ आणि संत्रस्त झालेल्या जनतेच्या असंतोषाला हरविंदररूपी एका सामान्य माणसाने करून दिलेली वाट, सरकारच्या निष्क्रीयतेच्या विरुद्ध व्यक्त केलेली प्रतिक्रिया.. कडकडीत प्रतिक्रिया म्हणू हवं तर. हल्ला नक्कीच नाही. एक विसरू नका की हरविंदरकडे एक छोटा चाकूही होता आणि त्याच चाकूने त्याने स्वतःच्या मनगटावर वारही करून घेतले. हल्लाच करायचा असता तर त्या चाकूएवढं दुसरं कुठलंही योग्य हत्यार त्याच्याकडे त्यावेळी नसावं. हल्लाच करायचा असता तर चाकूने केला असता, जखमी केलं असतं. पण त्याने तसं केलं नाही. कारण हल्ला करणे हा हेतू नव्हताच तर फक्त आणि फक्त असंतोषाला वाट करून देणं एवढाच हेतू होता; रोजच्यारोज हातातोंडाची मिळवणी करताना जनतेवर कोसळणाऱ्या महागाईरूपी संकटाचा आणि बसणाऱ्या झळांचा आणि त्याला कारणीभूत असलेल्या सरकारचा एक प्रतिकात्मक निषेध !!

थोडक्यात हरविंदरने जे केलं तो भ्याड हल्ला नव्हता. भ्याड हल्ला हा असा नसतो. कधीच नसतो.. नसतोच. हा होता तो जा..ळ.. कडकडीत, सणसणीत जाळ!!

मुंबईवर २६/११ ला कसाब आणि त्याच्या भावडांनी केला तो भ्याड हल्ला होता किंवा मग कारगीलवर पाकिस्तानेने केला तो. हरविंदरने जे केलं तो भ्याड हल्ला नक्कीच नाही. तत्कारणात निदान यापुढे तरी प्रसारमाध्यमं आणि नेतेलोक्स यांनी 'भ्याड' आणि 'हल्ला' हे दोन हल्ले एकत्रितपणे वापरण्याची खाज, अर्ज (इंग्रजीतला) रोखून ठेवावी !!

आणि हो.. जाता जाता अजून एक.. हरविंदरची कृती चूक की बरोबर किंवा मिडियाच्या भाषेत "हल्ला झाला" हे चूक की बरोबर असल्या थोतांड विषयात मला पडायचंच नाही. कारण झालं ते अगदी योग्यच झालं. आणि अशा हल्ल्याला पाठींबा देणं हे विकृत, पिसाट आणि भ्याडपणाचं लक्षण असेल तर मी कमालीचा विकृत आणि पिसाट आहे आणि हे असे तथाकथित भ्याड हल्ले वारंवार होवोत आणि या हल्ल्याचं आणि भविष्यात कुठल्याही राजकीय व्यक्तीवर होणाऱ्या प्रत्येक हल्ल्याचं मी जाणीवपूर्वक आणि साभिमान समर्थन करतो !!

ता. क. : नेते लोकांना होणारी मारहाण, चपला/बुट फेकणे या संबंधी बोलताना हे असलं करण्यापेक्षा "निवडणुकांच्या वेळी  मतदान करा आणि योग्य व्यक्तीला निवडून द्या" असं सांगणं हे माझ्यामते फारच हास्यास्पद आहे. अशा गोष्टींवर निवडणूका आणि मतदान हे अत्यंत फसवे पर्याय आहेत, अतिशय ढोंगी उपाय आहेत. कारण आपण निवडून दिलेली व्यक्ती सत्तेत आल्याआल्याच भ्रष्टाचार किंवा जनतेच्या समस्यांकडे दुर्लक्ष करू लागली तरीही ती व्यक्ती पुढची पाच वर्षं आपल्या गळ्यात लोढणं म्हणून अडकून राहतेच आणि करायचा तो भ्रष्टाचार करतेच किंवा जनतेच्या  प्रश्नांकडे दुर्लक्ष करतेच. माकडउड्या मारता मारता लोकसभेत जाऊन पोचलेल्या गोंद्याचं उदाहरण आपल्यासमोर आहेच. त्यामुळे यावर उपाय म्हणून तेवढी ती मतदानाची उदाहरणं वगैरे प्लीज देऊ नका.

Thursday, November 17, 2011

शब्द : ए ते यु

तम्मत्तद्दो ओ ओ ओ
(कै)त्ता चम्माना आदा नतते दिकादे
तम्मत्तद्दो ओ ओ ओ

अलम हिंदी संगीताच्या दुनियेत हे एकमेव गाणं शिल्लक उरलं असावं किंवा मग सरकारने यच्चयावत सगळ्या गाण्यांवर बंदीची मोहोर उमटवली असून फक्त, फक्त आणि फक्त (ट्रुथ, द होल ट्रुथ अँड नथिंग बट द ट्रुथ किंवा आपल्या हिंदी चित्रपटांच्या कोर्टातल्या सीनमधल्या "सिर्फ सच कहुँगा और सच के सिवा कुछ नही कहुँगा" च्या स्टायलीत) हे एकच गाणं ऐकण्याची (वाचा पुन्हा पुन्हा ऐकण्याची) सक्ती केली असावी अशा थाटात हे गाणं आमच्याकडे वाजतं, वाजत असतं.. म्हणजे इत्त....क्या वेळा वाजत असतं.. अर्थात वर दिल्याप्रमाणे नाही तर नॉर्मल अ-बोबड्या शब्दांत.. त्याचं बोबडेकरण हे अगदी शुध्द होममेड आहे. अर्थात अ‍ॅकॉनने गायलेलं मूळ गाणंही खरं तर बोबड्या शब्दांतच आहे. (आणि कदाचित त्यामुळेच लेकाला ते जवळचं वाटलं असावं... बडबडगीतासारखं).. त्यामुळे ते अजून बोबड्या शब्दांत गायलं तर त्यात काहीच चूक नाही. हवं तर त्याला 'होममेड रिमिक्स व्हर्शन' म्हणू शकतो. अर्थात ते अ‍ॅक्क्याने (कृ. अक्षयकुमारप्रेमींनी गैरसमज करून घेऊ नये.) गायलेलं असल्याने त्याला सगळं माफ आहे. परंतु समजा हेच जर मी (इथे 'मी' हे फक्त उदाहरणादाखल वापरण्यात आलेले सर्वनाम आहे याची समस्त जिज्ञासूंनी कृपया नोंद घ्यावी.) शाळेत हिंदीच्या पेपरात हे असं 'अखियाँ' च्या ऐवजी 'अक्किया' (कृ. अक्षयकुमारप्रेमींनी पुन्हा एकवार गैरसमज करून घेऊ नये.) किंवा मग 'कैसा'च्या ऐवजी 'केस्सा', 'नखरे दिखा' च्या ऐवजी 'नक्रे दिका' आणि 'छम्मकछल्लो' च्या ऐवजी 'चम्मकचल्लो' असं लिहिलं असतं तर फकस्त हिंदीच्याच नाही तर समस्त शिक्षकगणाने मला "धिन मे तारे दिका"वले असते. अर्थात कुठल्या शाळेच्या अभ्यासक्रमाच्या पाठ्यपुस्तकात 'छम्मकछल्लो' हा शब्द ऑफिशियली वापरला जातो हा मुद्दा तूर्तास गौण आहे.

तर हे असं 'चम्मकचल्लो' वारंवार ऐकून मला माझ्या उमेदीची वर्षं आठवली. 'चित्रपट प्रेक्षक' या नात्याने काढलेली उमेदीची वर्षं.. गोंधळ झाला असल्यास दोन्ही वाक्यं पुन्हा एकदा वाचा.. झालेला गोंधळ शमला असल्यास पुढचं वाक्य वाचा. शमला नसेलच याची खात्री असल्याने तेच वाक्य पुन्हा एकवार व्यवस्थित लिहितो.

"तर हे असं 'चम्मकचल्लो' वारंवार ऐकून मला माझ्या 'चित्रपट प्रेक्षक' या नात्याने काढलेली उमेदीची वर्षं आठवली." हुश्श..

तर तो काळ म्हणजे असा की ज्यावेळी रा. रा. रणजीत (रा. रा. रणजीत हे क... क... किरण प्रमाणे वाचू नये. अन्यथा रा१ बा१ वेळा बघण्याची शिक्षा ठोठावण्यात येईल.), शक्ती कपूर, गुलशन ग्रोव्हर, रझा मुराद, किरण कुमार वगैरे लोक श्रीदेवी, जयाप्रदा (लांब केस असल्याने लहानपणीची माझी आवडती हिरवीण) झालंच तर पूनम धिल्लो, रीना रॉय वगैरे बायांची त्या 'गाव के नदी पे' पाणी भरायला किंवा मग कपडे धुवायला जात असताना वाट अडवायचे आणि तेव्हा त्या छेडछाड प्रकरणाचा श्रीगणेशा व्हायचा तो याच वाक्याने. "हाय रे म्मेरी छम्मकछल्लो." त्यानंतर मग माफक चर्चेनंतर आणि त्या बाईच्या त्या चित्रपटातल्या स्थानानुसार (म्हणजे हिरोची बहिण/प्रेयसी/बायको) 'हिरव्या' ची एन्ट्री किंवा छम्मकछल्लोचा तो क्लासिक डायलॉग उच्चारणार्‍या कुत्त्या/कमिन्याच्या गालावर एक चपराक आणि त्यानंतर बाईचं अपहरण वगैरे गोष्टी घडायच्या. पण असो. तो आपला आजचा मुद्दा नव्हे.

तर 'छम्मकछल्लो' या शब्दाची ओळख मला झाली ती अशी रणजीत, शक्ती कपूर, गुलशन ग्रोव्हर, रझा मुराद, किरण कुमार यांच्या तोंडूनच. अमिताभ, अनिल कपूर, जॅकी श्रॉफ, गोविंदा, मिथुनदा, संजू बाबा प्रभृतींनी कधीही आपल्या साता जन्माच्या प्रेयसीला छम्मकछल्लो सोडा साधं डार्लिंग/डिअर म्हटल्याचंही स्मरत नाही. गेला बाजार जानू, जान, सनम, दिलबर, जानेमन वगैरेच आणि तेही कटाक्षाने फक्त गाण्यांमध्येच.

तत्कारणात् शाहरुख खानाला त्याच्या बायडीला त्या अलिखित नियमानुसार उपरोल्लेखित साच्यातली हाक न मारता एखाद्या खलनायकाने रस्त्यावरच्या बाईला छेडताना बोलवावं तशा पद्धतीने बोलावताना आणि त्या हाकेला ओ देत त्या बयेने नाचत नाचत पुढे येताना पाहून माझ्यातल्या ऑर्थोडॉक्स प्रेक्षकाला अंमळ कसंसंच झालं आणि सुमारे १२-१५ वर्षांपूर्वीची करीना करिष्मा आठवली. लग्नानंतर करिष्माचं वेगाने गायब होणं आणि त्याच्या जवळपास दुप्पट वेगाने करीनाने पडदा काबीज करणं यामुळे झालंय काय की "त म्हटल्यावर ताकभात" प्रमाणे "क म्हटल्यावर/लिहिल्यावर" आधी करीनाच आठवते (इथे सैफभक्तांच्या किंवा एकताभक्तिणींच्या भावना दुखावल्या गेल्या असल्यास आम्हास त्याच्याशी काहीही घेणेदेणे नाही. एखाद्याला सैफ किंवा/आणि एकता आवडतो/ते हाच खरं तर पुरेसा गुन्हा आहे !!). करिष्मा डोक्यातही येत नाही. असो..

तर या 'चम्मकचल्लो' (शब्दा) च्या सढळ वापरामुळे मला पंधरा एक वर्षांपूर्वी 'खुद्दार' नावाच्या गोंद्याच्या तद्दन टाकाऊ चित्रपटात करिश्माच्या तोंडी असलेलं "सेक्सी सेक्सी सेक्सी मुझे लोग बोले, हाय सेक्सी हॅलो सेक्सी क्यों बोले" वालं गाणं आठवलं. ते गाणं पहिल्यांदा टीव्हीवरच्या 'सुपरहिट मुकाबला' (चित्रहार/छायागीतचं नव्वदीच्या दशकातलं अपग्रेडेड व्हर्शन) नामक कार्यक्रमात ऐकलं आणि धरणीमाय पोटात घेईल तर बरं असे काहीसे भाव अस्मादिकांच्या आणि आमच्या 'चित्रपट-नावडणाऱ्या' पालकांच्या चेहर्‍यावर जवळपास एकाच वेळी दाटले. लगबगीने उठून च्यानेल बदलले गेले हेसांनल. त्यावेळी आमच्या घरात निर्माण झालेलं गोंधळाचं वातावरण जवळपास मुंबईभर किंवा कदाचित देशभरही ("वचने किं दारिद्रता" च्यायला) पसरलं असावं. कारण दोनच दिवसांनी चित्रहाराच्या कार्यक्रमात ते गाणं चक्क असं वाजलं होतं.

"__ __ __ मुझे लोग बोले
हाय __ हॅलो __ क्यों बोले"

त्यानंतर काही दिवसांतच 'सेक्सी'चं सोवळेकरण करून गाळलेल्या जागा भरत तिथे चतुराईने 'बेबी' शब्दप्रयोगाचा चपखल वापर करून मोठ्या खुबीने तेच गाणं पुन्हा "बेबी बेबी बेबी मुझे लोग बोले" करत राजरोसपणे वाजायला लागलं आणि तमाम 'सेक्सी' प्रकरणावर पडदा पडला. त्याच्यानंतर काही दिवसांनी/महिन्यांनी घडलेली गोष्ट असेल. 'दुलारा' नामक असल्याच लक्षातही ठेवण्याची लायकी नसलेल्या चित्रपटात "मेरी पेँट भी सेक्सी, मेरा शर्ट भी सेक्सी" असं करत करत शेवटी रुमालावर घसरत म्हणजे "रुमालभी सेक्सी है" असं जाहीर करत अचानक गोंद्या उड्या मारताना दिसला. त्याच्या त्या तथाकथित सेक्सी कपड्यांचं ('गोविंदाचे कपडे' आणि 'सेक्सी' हे दोन शब्द एकाच वाक्यात येणे यासारखं विरोधाभासाचं दुसरं उदाहरण नसेल !!) उड्या मारत केलेलं मार्केटिंग त्यानंतर काही दिवस चालू होतं. परंतु तेव्हा त्या गाण्यावर कोणी विशेष आक्षेप घेतल्याचं स्मरत नाही. कदाचित मुलीने स्वतःला सेक्सी म्हण(व)णं आणि मुलाने आपले कपडे सेक्सी आहेत हे तारस्वरात जाहीर करणं यातला दुसरा पर्याय सरकार/सेन्सॉरला कमी निर्लज्ज वाटला असावा.

अर्थात "काय सेक्सी झालीये पावभाजी" किंवा "कसली सेक्सी बाईक आहे यार तुझी" च्या काळात वर सांगितलेलं हे सगळं सेक्सीपुराण म्हणजे निव्वळ चर्वितचर्वण वाटण्याचाच संभव अधिक आहे.. आणि तसंही हे चर्वितचर्वणच आहे. कुठे काही मुद्दा तरी आहे का? उगाच या फांदीवरून त्या फांदीवर उड्या मारणं तर चाललंय. असो.

'छम्मकछल्लो' च्या पॉझिटीव्ह (चित्रपटात स्वतःच्याच बायकोला उद्देशून असल्याने पॉझिटीव्ह) वापरामुळे आणि वय वर्षं अडीच ते वय वर्षं कितीही या सर्वांनी अगदी आवडीने डोक्यावर घेतल्याने असाच अडगळीत पडलेला किंवा निगेटीव्ह (वरच्या कंसाच्या विरुद्ध) अर्थाने वापरल्या जाणार्‍या 'आयटम' या शब्दास सोन्याचे दिवस येण्याची शक्यता आम्ही आत्ताच वर्तवून ठेवत आहोत. आणि करीनाने 'छम्मकछल्लो' केल्याने कतरीनाच 'आयटम' शब्द असलेलं आयटम सॉंग करणार हे जवळपास नक्की आहे !! कदाचित 'दुःशासन : The Dusha's-Son' किंवा मग "कंस : The Con's Story" असल्या एखाद्या नावाच्या चित्रपटात विवेक मुश्रान किंवा शरद कपूर किंवा मग गेला बाजार चंद्रचूड सिंग असल्या एखाद्या दुसरं कुठलंही काम नसणार्‍या महामख्ख चेहऱ्याच्या निरुपद्रवी इसमाला 'Dusha's-Son' किंवा 'The Con' म्हणून आपल्यासमोर उभं करून सल्लू किंवा हृतिक किंवा आमीर 'किसन : The Key-Son' म्हणून आपल्यापुढे उभे ठाकतील. थोडक्यात 'छम्मकछल्लो' च्या अचानक वाट्याला आलेल्या अमाप लोकप्रियतेमुळे त्याच्या धाकट्या भावंडाला (की भगिनीला?) उर्फ 'आयटम' ला मरण नाही हे निश्चित आणि कदाचित आयटमच्या मागोमाग 'माल' आणि तत्सम शब्दही या भल्यामोठ्या यादीत असतील !!!

अनेक वर्षांपूर्वी निळूभौंच्या मराठी सिनेमात एका स्त्रीवर झालेल्या अतिप्रसंगाबद्दल बोलताना फक्त 'भानगड' असा काहीतरी शब्द वापरून त्या प्रसंगाचं वर्णन केलं गेलं होतं. त्यानंतरही कित्येक वर्षं जबरदस्ती, बळजबरी असे तुलनेने अहिंसक (वर्णनाच्या दृष्टीने अहिंसक) शब्द वापरण्याचा अलिखित नियम होता. एखादा निवडक 'ए' प्रमाणपत्र असलेला हिंदी चित्रपट आला तर त्यात चुकून 'बलात्कार' हा शब्द ओझरता निघून जायचा. जेमतेम वीस वर्षात चित्रपटांच्या भाषेची, दिग्दर्शकांच्या अकलेची आणि प्रेक्षकांच्या संवेदनशीलतेची एवढी 'प्रगती' झाली की एके काळी दबून हलक्या आवाजात उच्चारला जाणारा शब्द 'चमत्कार' ला प्रतिशब्द म्हणून वापरला गेला आणि तो तशा पद्धतीने वापरला गेल्याने जणु त्याची तीव्रता कमी होत असावी अशा प्रकारे त्या शब्दावर विनोद करून पोट धरून हसण्यापर्यंत या प्रगतीच्या कक्षा रुंदावल्या !!!

खरं तर हेलन, बिंदु, अरुणा इराणी वगैरे बायका म्हणजे आद्य आयटम गर्ल्स. एखाद्या क्लबात कॅबरे वगैरे करणं हे त्यांचं चित्रपटातलं प्रमुख काम. कारण आशा पारेख, शर्मिला टागोर, हेमामालिनी, साधना, बबिता, नूतन वगैरे बायांनी असलं काही करणं हे कमीपणाचं किंवा अशोभनीय समजलं जायचं. पण आता करीना, प्रियांका, कतरिना वगैरेंसारख्या मेन हिरविणीच हे काम आनंदाने आणि प्रसंगी मुद्दाम मागून घेऊन करायला लागल्याने राखी सावंत, इत्यादींसारख्या फुलटाईम आयटम-गर्ल्सवर भुकेकंगाल होण्याची वेळ आली आणि त्यांना एकतर बाष्कळ बडबड करून, बेगडी स्वयंवरं रचून आणि टुक्कार न्यायालयांचे तमाशे मांडावे लागले किंवा मग भुक्कड टीव्ही मालिकांमध्ये भडक काजळं लावून भोळ्याभाबड्या, सहनशील नायिकेच्या नवऱ्यांना पटवण्याची कामं इमानेतबारे करावी लागली.

असो.. खरंतर हाही विषय नव्हताच आजचा. तसं म्हटलं तर कुठलाच नव्हता किंवा कोणाबद्दल कसली काही तक्रारही नाही. कारण सिनेमा हे जात्याच एवढं बदलतं माध्यम असल्याने हे कधीनाकधी तरी होणार होतंच.. पण तरीही 'चम्मकचल्लो' मुळे चित्रपटांमधल्या बदलत्या भाषेचा प्रवास सहज जाणवून गेला आणि तो थोडाफार इथे मांडला. अर्थात ही पोस्ट म्हणजे काही तो प्रवास मांडण्याचा वगैरेही काही प्रयत्न नव्हता कारण तो समग्र प्रवास मांडण्यासाठी खूपच विस्तृतपणे लिहावं लागेल. हा लेख म्हणजे फार तर फार काही निवडक किंवा एके काळी वाळीत असलेल्या किंवा सभ्य नायकाने चारचौघात वापरण्यावर बंदी असलेल्या शब्दांचा 'ए' पासून 'यु' पर्यंतचा प्रवास असं म्हणू शकतो जास्तीत जास्त आणि मुख्य म्हणजे 'दिल्लीच्या गुरगुरणाऱ्या पोटा' कडे पाहता/ऐकता ही म्हणजे त्या प्रवासाची फक्त, फक्त आणि फक्त सुरुवात आहे असंच केवळ आपण म्हणू शकतो !!

Monday, October 24, 2011

आशु आणि चित्र-पट(पट) सत्यवान !!'

अआ आणि आशु लोकांसाठी ब्लॉगिंगचे तीन विशेष नियम आहेत.

१. अशा लोकांनी ब्लॉग सुरु करू नये

२. सुरु केलाच तर तो जेमतेम एक वर्षच चालेल अशी पूर्वसूचना ब्लॉगवर ठळकपणे द्यावी. (आणि ब्लॉगवर दिली नाही तरी स्वतःच्या मनाशी तरी पक्की खुणगाठ बांधावी.)

३. वरचे दोन्ही नियम मोडले तर परिणामांना तयार राहावं !!!

ओह सॉरी... सगळ्यात पाहिलं वाक्य "अत्यंत आळशी आणि आरंभशूर लोकांसाठी.... " असं वाचा. नेहमीप्रमाणे जरा आळशीपणा केल्याने ते बाराखडीसदृश लिहिलं गेलं. असो. तर माझ्यासारख्या अति अआ आणि अति आशु माणसाने पहिले दोन्ही नियम मोडले आणि त्यामुळे आपोआपच परिणामांसाठी तयार राहायची पाळी आली. (न राहून सांगतोय कोणाला ! ).. व्हायचं तेच झालं. पहिल्या वर्षी  तब्बल ११० पोस्ट्स पाडणाऱ्या ब्लॉगवर दुसऱ्या वर्षी जेमतेम ४२ पोस्ट्स आल्या. (अर्थात पाठीराखेही १३८ वरुन २१६ वर गेले म्हणा.) ... खरं तर ब्लॉग (रडतखडत का होईना) दोन वर्षं चालू ठेवला म्हणजे आपण (म्हणजे मी) कदाचित वाटतो तेवढे काही आरंभशूर नाही असं जाणवलं.

त्यानंतर हे मधेच आठवलं.

===============================================

आरंभशूर नाही म्हणजे काय आहोत? आरंभशूरचा विरुद्धार्थी शब्द काय बरं ??

आरंभ X अखेर
शूर X भित्रा

अभि.... !!! अखेरभित्रा....... अखेरभित्रा.......!! अखेरभित्रा?? म्हणजे अखेरीस भित्रा असणारा?? म्हणजे आरंभी शूर असणारा?? च्यायला थोडक्यात आशु आणि अभि एकमेकांचे विरुद्धार्थी नाही तर समानार्थी शब्द झाले..

ओके.. इनफ विषयांतर आणि पांचटपणा.. ब्याक टू कन्फेशन !!

===============================================

अर्थात दुसऱ्या वर्षात वेग मंदावण्याची अन्यही काही कारणं होतीच म्हणा. आपल्या सिनेमास्कोपमुळे पूर्वी जेमतेम तोंडओळख असणाऱ्या हॉलीवूड आणि जागतिक सिनेमाशी अधिक चांगली ओळख झाली. नवीननवीन चित्रपटांची माहिती कळली. चित्रपट कसे बघायचे ते अधिक चांगल्या पद्धतीने समजलं. त्यामुळे पूर्वी ब्लॉग लिहिण्यासाठी वापरला जाणारा फावला वेळ पूर्णतः हे सिनेमे गिळंकृत करायला लागले. (ऑफ कोर्स नो कम्प्लेंट्स). त्यामुळे आपोआप ब्लॉगपोस्ट्सशी संख्या रोडावली. अनेक वेगवेगळया प्रकारचे, निरनिराळ्या भाषांतले, अनेक देशांतले चित्रपट बघितले. प्रत्येक चांगल्या चित्रपटाबद्दल ब्लॉगवर लिहावंसं वाटायचं. परंतु तोवर वेटिंग लिस्टमधला पुढचा चित्रपट/सिरीज खुणावत असायचा. हे एक कारण आणि दुसरं एक कारण म्हणजे सतत चित्रपटांवर लिहायला आपला ब्लॉग काही चित्रपटविषयक लिखाणाला वाहिलेला ब्लॉग नाही असंही वाटायचं.

आणि मग तेवढ्यात ट्यूब पेटली. जर ब्लॉग चित्रपटविषयक नाही हे एकमेव कारण चित्रपटांविषयीच्या नवीन पोस्ट्स टाकायच्या आड येत असेल तर ते कारणच दूर करून टाकू. एक नवीन ब्लॉग फक्त चित्रपट/टीव्हीसाठीच सुरु करून टाकू. "प्रत्येक अडथळ्याचं रुपांतर संधीत करू" किंवा "टर्न एव्हरी ऑब्स्टॅकल इन्टू अपॉर्च्यूनिटी.. मला मान्य आहे की हे जरा अतिच होतंय. पण हे आत्ता जस्ट सुचलं.. म्हणजे ब्लॉग काढायचं नव्हे.. हे वाक्य.. सुचलं म्हणजे वाक्य सुचलं नाही. ते कोणालातरी आधीच सुचलेलं होतं. ते वाक्य इथे टाकायचं सुचला, असो. तर पहिल्या ब्लॉगच्या दुसऱ्या वाढदिवसाच्या आणि दिवाळीच्या निमित्ताने वटवट सत्यवान सादर करतोय चित्रपटांचा नवीन ब्लॉग..... चित्र-पट(पट) सत्यवान !!

अर्थात वटवट सत्यवान उर्फ harkatnay.com वर पूर्वीप्रमाणे भेटूच. पण 'चित्र-पट(पट) सत्यवान !!' उर्फ http://harkatkay.blogspot.com/ वरही नियमित पोस्ट्स टाकायचा मानस आहे. अर्थात हा अति अवि आहे याची मला कल्पना आहे पण वटवटीचा ब्लॉग दोन वर्षं चालल्याने मी आता आशु राहिलो नसल्याने शक्यतो या अवि ला आणि वाचकांच्या सत्यवानावरच्या वि ला तडा जाणार नाही असा प्रयत्न राहील. प्रयत्न कसा वाटला ते नक्की कळवा...

सर्वांना दिवाळीच्या चित्रपटीय आणि ब्लॉगवाचीय शुभेच्छा !!

Tuesday, August 23, 2011

सैतान (?? !!!!)

- अण्णा हजारेंचं आंदोलन म्हणजे सगळा चुकीचा प्रकार आहे.

- सगळा सावळा गोंधळ आहे नुसता. कोणाचा पायपोस कुणाच्या पायात नाही.

- जे चाललंय ते सगळं चुकीचं चाललंय.

- अण्णांना पाठींबा देण्यासाठी गर्दी करणाऱ्यांपैकी किती जणांना लोकपाल म्हणजे काय हे माहिती आहे?

- आणि समजा लोकपाल विधेयक आलं तर काय दुसऱ्या दिवसापासून भ्रष्टाचार बंद होणार आहे का?

- आंदोलनं अशी एसएमएस पाठवून आणि "मी अण्णा आहे" च्या टोप्या घालून मिरवून यशस्वी झाली असती तर काय हवं होतं !!

- अण्णांना मिडियाने हिरो केलंय बाकी काही नाही.

- या आंदोलनाला काही दिशा नाही की कसलं प्लानिंग नाही.

- क्रांती अशी पंधरा दिवसांत होत नाही !!

- अण्णा स्वतःचा वैयक्तिक अजेंडा राबवताहेत.

- बेदी आणि केजरीवाल स्वतःचे वैयक्तिक अजेंडे राबवताहेत

- अण्णांच्या आंदोलनामागे कोणाचे आणि काय छुपे उद्देश आहेत हे तिथे येऊन त्यांना पाठींबा देणाऱ्या एकाला तरी माहिती आहे का?

- अण्णांच्या जुन्या आंदोलनांमधले कुठलेही सहकारी त्यांच्या या आत्ताच्या आंदोलनामध्ये अण्णांबरोबर का नाहीयेत?

- अण्णा हे स्वतःचंच म्हणणं खरं करणारे आणि हट्टी आहेत.

- आंदोलनाला पाठींबा देणाऱ्या किती जणांनी आत्तापर्यंत कधीच लाच दिलेली नाहीये?

- या आंदोलनात गरीबांचा सहभाग अजिबात नाहीये.

- हे आंदोलन म्हणजे जनतेच्या डोळ्यात पद्धतशीरपणे धूळफेक करण्याचा प्रयत्न आहे.

- हे आंदोलन केजरीवाल आणि बेदींनी हायजॅक केलंय आणि ते म्हणतील तसेच निर्णय घेतले जातायत.

- अण्णांचे उद्देश कदाचित योग्य असतीलही पण मार्ग मात्र साफ चुकलाय.

- अण्णा उपोषणाच्या धमक्या देऊन सरकारला वेठीला धरू पहातायत जे साफ चूक आहे.

- सरकार थोडं झुकायला तयार आहे मग अण्णांनीही थोडं नरमाईने घ्यायला हवं.

- अण्णांनी पूर्वीची उपोषणं इलेक्ट्रॉलची पावडर घेऊन केली आहेत म्हणे. (अशा पावडरी घेऊन तर मीही उपोषण करू शकेन आणि तेही वर्षभर)

- अण्णा वाटाघाटीत लगेच नमतात हा पूर्वेतिहास आहे.

इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी.. इत्यादी..


-----------------------------------------------------

जुलुमी इंग्रजी सत्तेचा बिमोड करून भारतमातेला स्वातंत्र्य मिळवून देण्यासाठी मला प्रसंगी सैतानाची मदत घ्यावी लागली तरी ती मी घेईन आणि भारताला स्वातंत्र्य मिळवून देईन.

- नेताजी सुभाषचंद्र बोस

-----------------------------------------------------

अण्णा कदाचित हट्टी आणि दुराग्रही असतीलही, कदाचित त्यांचा मार्ग चुकला असेल, कदाचित त्यांचं आंदोलन मिडिया आणि विरोधी पक्षांनी मॅनेज केलं असेल किंवा हे एवढेच नाही तर वर लिहिलेले सगळे मुद्दे आणि अण्णांवर केले गेलेले सगळे आरोप खरे असतीलही पण तरीही... हो हो तरीही माझा अण्णांना संपूर्ण पाठींबा आहे. कारण त्यानिमित्ताने का होईना सामान्य माणूस रस्त्यावर उतरला, कुठल्याही पक्षाच्या झेंड्याशिवाय एकत्र आला, आपण कितीही आणि कितीही करोडोंचे घोटाळे करू शकतो आणि फसव्या कमिट्या नेमून जनतेच्या डोळ्यात धूळफेक करू शकतो या कॉंग्रेस सरकारच्या अपसमजाला जनतेने अजाणतेपणे आणि न ठरवता का होईना धक्का दिला, सरकारला अक्षरशः उघडं पाडलं, त्यांना पळताभुई थोडी केली, (सोनिया नावाचा) रिमोट कंट्रोल नसेल तर जगातल्या सर्वात मोठ्या लोकशाही राष्ट्राचं सरकार चालवणाऱ्या मुठभर तथाकथित बुद्धिवादी राजकारण्यांची कशी तारांबळ उडते याचं भयानक आणि वास्तव चित्र अण्णांना पाठींबा न देणाऱ्या 'इंटरनेट इंटलेक्च्युअल्स' समोर मांडलं !!!!

आणि हे सगळं बघताना मला वैयक्तिक आनंद होतोय.... अगदी आसुरी आनंद.. कितीही घोटाळे केले तरी घोटाळेबाज मंत्र्यांच्या केसांनाही धक्का न लावणाऱ्या सरकारची अशी गलितगात्र अवस्था बघून मला खरंच भयानक राक्षसी आनंद होतोय.. एक सूड घेतल्याचा आनंद मिळतोय. म्हणून म्हटलं भलेही लोकपाल विधेयक आल्याने किंवा हे अशा प्रकारचं आंदोलन केल्याने भ्रष्टाचार नाहीसा झाला नाही तरी चालेल पण सरकारची पाचर मारता येऊ शकते, भ्रष्टाचाराने पिचलेली जनता सरकारच्या अवघड जागचं दुखणं ठरू शकते ही कल्पनाच कसली सुखावह आहे !!! राहुल, मनमोहन, चिद्या, अहमद, अँटोनी यांच्या साल्या रातीच्या निंदा (झोपा हो) हराम झाल्यात, सगळे एकजात पायात शेपूट घालून अण्णांच्या आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांच्या तंबूचे उंबरठे झिजवताहेत ही वस्तुस्थिती अपार सुख देणारी आहे. हर्शोन्मादात चिंब भिजवणारी आहे.

साला पुढचा भ्रष्टाचार करताना, घोटाळे करताना, ते निर्लज्जपणे दाबून टाकताना, कोणाच्या बापाची भीती नसल्यागत बेलगामपणे हिंडणाऱ्या पांढऱ्या कपड्यातल्या डुकरांना क्षणभर जरी अण्णांची, या आंदोलनाची, विशाल जनसमुदायाची आठवण झाली आणि त्या दहशतीने पुढच्या घोटाळ्यांची साईज पाच टक्क्यांनी जरी कमी झाली तरी माझ्या दृष्टीने ते प्रचंड मोठं यश आहे. आणि त्यासाठी सुभाषबाबू म्हणतात त्याप्रमाणे सैतानाची, राक्षसाची मदत घ्यावी लागली तरी माझी हरकत नाही. माझा त्यांना पाठींबाच असेल !!!

Friday, July 15, 2011

अन्वयार्थ आणि दहापैकी अकरा मार्कंवालं संदर्भासहित स्पष्टीकरण !!

प्रिय गिरीश कुबेर,

मी गेली अनेक वर्षं असंख्य नावं ठेवत ठेवत का होईना पण लोकसत्ता नियमितपणे वाचतोय. नावं ठेवण्याचं एक सर्वमान्य कारण म्हणजे कु(सु)मार केतकर आणि त्यांचे कॉंग्रेसचं लांगुलचालन करणारे अग्रलेख आणि अन्य बातम्या. कुमार केतकर बाहेर पडल्यानंतर वाचकांना एकांगी नसलेल्या, कॉंग्रेसचा, राहुलचा, सोनियाचा, मनमोहन सिंगांचा अनाठायी उदो उदो न करणाऱ्या निष्पक्षपाती बातम्या वाचायला मिळतील अशा अपेक्षेने माझ्यासारख्या अनेक सामान्य वाचकांनी सुटकेचा भलामोठा निःश्वास सोडला होता. पण तो आमचा भ्रमच आहे असं काहीकाही बातम्या वाचताना सतत जाणवत रहायचं. अर्थात कुमारसेनेच्या काळापेक्षा लोकसत्ताची आत्ताची कामगिरी नक्कीच उजवी होती.... हो.... आता होती असंच म्हणावं लागेल. त्याचं कारण म्हणजे आजचं (शुक्रवार दिनांक १५ जुलै२०११) अन्वयार्थ.

संपूर्ण लेखच प्रचंड संतापजनक आहे. पण काही काही वाक्यं इतकी भयंकर एकांगी, अर्धवट माहितीवर आधारित आणि मुख्यतः परवाच्या हल्ल्यात मृत्युमुखी पडलेल्या आणि जखमी झालेल्या दुर्दैवी जीवांच्या मृत्यूचा इतका प्रचंड मोठा अपमान करणारी आहेत की त्यासमोर राहुलचं "सरकार प्रत्येक हल्ला रोखू शकणार नाही" वालं बालिश वाक्यही अतिशय समंजस वाटावं किंवा मग दिग्याचं प्रत्येक वाक्य हे एखाद्या मोठ्या विचारवंताच्या थाटाचं वाटावं. ही बातमी (!!!!!) वाचून मला तर क्षणभर असंही वाटून गेलं की दिव्यभास्करात जम न बसू शकल्याने (ऐकीव माहिती आहे. ऐकीव माहितीवर आधारित बातम्या फक्त लोकसत्तेनेचा द्याव्यात असा कुठे नियम आहे??) सुमार केतकरांचं पुन्हा लोकसत्तेत आगमन झालं की काय किंवा मग हल्लीच्या उथळ पत्रकारितेच्या जमान्यातल्या नियमाप्रमाणे केतकरसाहेब अतिथी संपादक म्हणून पुन्हा आमच्या डोक्यावर बसणार की काय. आम्हा वाचकांच्या दुर्दैवाने हे असं काही जर चुकून माकून जरी घडलं ना तर तेव्हा तुम्ही पत्रकार लोक दंडाला त्या काळ्या पट्ट्या बांधून निषेध बिषेध करत हिंडता ना तसेच आम्ही वाचक लोक loksatta.com ला जाण्यापूर्वी काळे गॉगल लावून मगच 'कॉंग्रेस-सत्ता' च्या बातम्या वाचू.

असो.. मूळ मुद्द्याला मी थेटही सुरुवात करू शकलो असतो पण मुद्दाम थोडी पार्श्वभूमी तयार केली जेणेकरून या असल्या कणाहीन पत्रकारांचं दर्जाहीन वृत्तांकन वाचून एक सामान्य नागरिक आणि वाचक म्हणून आमचा किती संताप होत असेल याची एक अतिशय छोटीशी झलक तुम्हाला मिळावी यासाठी एवढी खरडेघाशी केली. मला खात्री आहे की आजच्या या अर्थहीन अन्वयार्थाच्या संदर्भात तुम्हाला पत्र पाठवून निषेध नोंदवणारी मी पहिली व्यक्ती नक्कीच नसेन. सुदैवाने अनेक सजग वाचक महाराष्ट्रात आणि जगभर आहेत. आणि त्या सगळ्यांनी त्यांचं मत मांडताना या अन्वयार्था..... शी.. हा शब्द मला फारच अस्थानी वाटतोय.. खरंतर याला मला कणाहीन पत्रकाराचा दर्जाहीन लेख उर्फ क. प. द. ले. असं म्हणावसं वाटतंय पण ते जाऊदे...... तर त्या सगळ्यांनी त्यांचं मत मांडताना या दुर्दैवी लेखात त्यांना काय काय गोष्टी खटकल्या हे सांगितलंच असेल पण तरीही माझ्या अल्पस्वप्ल्प बुद्धीला सुचलेल्या गोष्टी मी इथे मांडतो आणि तुम्हाला दुर्दैवाने त्या पुन्हा पुन्हा वाचायला लागत असल्याबद्दल तुमची क्षमाही मागतो.

आता या तिरसट लेखातले कुठले मुद्दे मला आवडले नाहीत असं विचारलं तर साला अख्खा लेखच मला कॉपी पेस्ट करून द्यावा लागेल आणि असं करण्यात कितीही तथ्यांश असला तरी मुद्द्याचं गांभीर्य कमी होण्याची नितांत भीती आहे. त्यामुळे मला प्रचंड खटकलेली आणि माझ्या संतापाचा कडेलोट करू पाहणारी निवडक मुक्ताफळंच इथे डकवतो.

>> १. मुंबईतील पत्रकार परिषदेत त्यांनी सरकारी अपयश नाकारले नाही, पण त्याचबरोबर गेल्या ३१ महिन्यांत मोठा हल्ला झालेला नाही हेही लक्षात आणून दिले.

>> २. दहशतवादाविरोधात लढताना किती अडचणी येतात याची कल्पना सौम्य शब्दात पण पक्की आकडेवारी समोर ठेवून करून दिली.

>> ३. कितीही दक्षता बाळगली तरी दहशतवादी हल्ला थांबविता येत नाही. तो फक्त लांबविता येतो. चिदम्बरम यांना हीच बाब सांगायची होती.

>> ४. परंतु दहशतवादी हल्ल्यासारखी संवेदनशील घटना घडली की, नेत्याने जबाबदारीने कसे वागावे हे त्यांच्याकडून सर्वच नेत्यांनी शिकण्यासारखे आहे.

>> ५. ते बॉम्बस्फोट टाळू शकले नाहीत. मात्र देशाचा गृहमंत्री स्थिर बुद्धीने, विचारपूर्वक व संतुलित वृत्तीने परिस्थिती हाताळत आहे, हा संदेश त्यांच्या पत्रकार परिषदेतून गेला.

>> ६. मुंबईतील विशिष्ट समाज वा आर्थिक उलाढालीची केंद्रे यांनाच स्फोटाचे लक्ष्य करण्याचा दहशतवाद्यांचा हेतू नसावा असा दावा त्यांनी केला. पाकिस्तानवर कोणताही आरोप केला नाही, पण पाकिस्तानच्या प्रतिसादाबद्दल भारत समाधानी नाही हेही लपविले नाही.

>> ७. पोलीस चांगली कामगिरी करीत असले तरी या हल्ल्याबद्दल निश्चित माहिती नव्हती याची कबुली दिली.

>> ८. एकंदर चिदम्बरम यांची पत्रकार परिषद ही संतुलित. जबाबदार आणि आपले काम गंभीरपणे करणाऱ्या नेत्याची पत्रकार परिषद होती. आपले काम व आपल्या मर्यादा यांची त्यांना व्यवस्थित जाणीव आहे हे लक्षात येत होते.

ही दर्जाहीन बातमी छापणाऱ्या कणाहीन पत्रकाराचं नक्की काय म्हणणं आहे? दर ३१ महिन्यांनी आम्ही आमच्या मोबाईलवर रिमायंडर लावायचे का "की बाबा रे आता ३१ महिने झाले. उद्या बॉम्ब फुटणार हो SSSS". कुबेरसाहेब, तुम्हाला खरंच सांगतो. मला पी चिदंबरम यांच्या निष्क्रियतेचा भयंकर राग येतो. बट गेस व्हॉट.. ही बातमी... तेच ते हो.. दर्जाहीन वगैरे.. तर ती वाचून मला चिदंबरमपेक्षाही ही बातमी छापणाऱ्या पत्रकाराचाच विलक्षण राग आला. हे वृत्तांकन करणाऱ्या पत्रकाराची 'रीडिंग बिटवीन द लाईन' करण्याची क्षमता कसली जबरी असेल हाच विचार माझ्या मनात राहून राहून येतोय !!! म्हणजे चिदुभाऊ एक वाक्य बोलले की त्याचा (आमच्यासारख्या) सर्वसामान्य लोकांच्या अधूबुद्धीत शिरू न शकणारा नक्की अर्थ कोणता? ते असं म्हणाले तेव्हा त्यांना नक्की काय म्हणायचं होतं, त्यामागे असलेली त्यांची भूमिका कोणती?, प्रत्येक वाक्य उच्चारल्यानंतर त्या वाक्याच्या अनुषंगाने (फक्त सदरहू पत्रकाराच्याच) लक्षात येणारे चिदुभाऊंचं कर्तृत्व अधोरेखित करणारे, त्यांच्यात दडलेले सुप्त गुण कोणते इत्यादी इत्यादींचं दहावीतल्या संदर्भांसहित स्पष्टीकरणच्या थाटात वर्णन करताना या बातमीदाराने इतक्या असंख्य अस्पर्श मुद्द्यांना शिताफीने स्पर्श केला आहे की त्याला दहावीत 'संस्प' मध्ये दहापैकी अकरा मार्क नक्की मिळाले असणार याची खात्री पटली !!

आता पहिलाच मुद्दा बघा ना. ए.. क.. ती.. स.. (आकड्यात लिहिलं की पटकन संपल्यासारखं वाटतं म्हणून मुद्दाम अक्षरात लिहितोय.) महिन्यात एकही बॉम्बस्फोट झाला नाही हे सांगायला ना चिदुभाऊची गरज होती ना तुमच्या त्या पेड न्यूजवाल्या पत्रकाराची. काये की सामान्य माणूस बुद्धीने कितीही अधू असला तरी ज्या हल्ल्यांत आपल्या घरातले, नातेवाईक, मित्र, शेजारीपाजारी, ओळखीचे, आपल्याबरोबर ऑफिसमध्ये काम करणारे लोक गेले तो हल्ला किती वर्षांपूर्वी झाला होता एवढं साधं गणित तो करू शकतो हो. कारण त्याला समांतर म्हणून अजून एक गणित त्याच्या (म्हणजे आमच्याच हो.. तुमच्या त्या संदर्भांसहित वाल्या पत्रकाराच्या नव्हे..) डोक्यात चालू असतं आणि ते म्हणजे गेले ३१ (मुद्दाम आकड्यात लिहिलंय. कारण सरकारच्या दृष्टीने ते फक्त ३१ आहे. पटकन म्हणून होणारं. ए क ती स सारखं लांबलचक नव्हे.) महिने आमच्या आप्तस्वकीयांच्या जीवाशी खेळणाऱ्या कसाब नावाच्या किड्यालाही आम्ही पोसतोय.. हे ते गणित. तो अजूनही मेला नाहीये हा संदर्भ आणि तो जिवंत असण्यामागे त्याचा महान धर्म कारणीभूत आहे हे त्याचं स्पष्टीकरण. तर ही एवढी सगळी गणितं डोक्यात घुमत असल्याने ३१ महिन्यात हल्ला झालेला नाही हे आम्हालाही माहित्ये. पण मग ३२ महिन्यात दोन प्रचंड मोठे हल्ले झाले हे साधंसुधं अपयश झालं का? मला तरी खरंच कळलं नाही नीट. तुमच्या त्या पत्रकाराला चिदुभाऊला विचारायला सांगाल का प्लीज? आणि त्यांनी त्याला समजावून सांगितलं की पुढच्या अन्वयार्थमध्ये त्याचं पुन्हा एक भलंमोठं 'संस्प'ही छापायला सांगा..

दुसरा मुद्दा.. आकडेवारी !!!! हाहाहाहाहा.. चिदुभाऊ खुर्चीत आल्यापासून मी तर त्याला फक्त आकडेवारी मांडतानाच बघतोय. नक्षलवादी हल्ल्यात अमुक इतके पोलीस मेले, अमुक इतके गावकरी मेले, बॉम्बहल्ल्यात इतके इतके लोक आणि तितके तितके पोलीस मेले. अहो आणि दहशतवादाविरोधात लढताना किती अडचणी येतात याची का आम्हाला कल्पना नाही?? अहो ज्या सामान्य माणसाला तीन आकडी किंमतीच्या भाज्या, तिसऱ्या आकड्याकडे विसावू पाहणारं पेट्रोल आणि चौथ्या आकड्याकडे सरकू पाहणारा गॅस इत्यादी बेसिक गोष्टी आकाशाला भिडलेल्या दारात खरेदी करायला भाग पाडलं जातं (आणि तेही घामाच्या पांढऱ्या पैशाने.. काळ्याबिळ्या नाही हो.) थोडक्यात रोजचं साधं आयुष्य जगतानाही इतक्या असंख्य अडचणींचा मुकाबला करावा लागतो त्याला सरकारच्या अडचणी माहित नसतील हे असं गृहीत धरणं आणि तसं बोलून दाखवणं म्हणजे शुद्ध दिग्विजयपणा  झाला. तर ब्रोकन रेकॉर्ड प्रमाणे पुन्हा मुद्दा तोच.. दहशतवादाविरोधात लढताना किती अडचणी सांगणे आणि आकडेवार्‍या समोर मांडणे यात एखाद्या व्यक्तीचं गृहमंत्री म्हणून काय कर्तृत्व असू शकतं हो?

खरं तर ज्याप्रमाणे कॉंग्रेस आणि राष्ट्रवादीचे पायात पाय अडकवून वाटचाल चालू आहे त्याचप्रमाणे या बातमीतल्या मुद्द्यांचेही एकमेकांत पाय अडकलेलेच आहेत. कारण आता तिसरा मुद्दा बघा. अहो हा मुद्दा मांडण्यात 'चि'चं काय कर्तृत्व असेल हे तर मला अजूनही लक्षात येत नाहीये !! अर्थात तुमच्या त्या महान पत्रकाराला दिसलंही असेल कर्तृत्व पण त्याने ते अधिक विस्ताराने विस्कटून सांगण्याची काही तसदी घेतलेली नाही... कारण येताजाता अमेरिकेचा जप करणाऱ्या, अमेरिकेच्या ताटाखालचं मांजर बनून राहणाऱ्या सरकारने त्याच अमेरिकन सरकारने एकदा झालेल्या महाहल्ल्यांमुळे सजग होऊन सुरक्षा यंत्रणा एवढी बळकट केली की त्यानंतर १० वर्षांत कितीही धमक्या आल्या तरी प्रत्यक्ष हल्ले झाले नाहीत ही बाब "कितीही दक्षता बाळगली तरी दहशतवादी हल्ला थांबविता येत नाही. तो फक्त लांबविता येतो." असं म्हणताना चिदुभाऊ विसरले आणि त्यांचं कौतुक करण्याच्या नादात या असल्या धेडगुजरी मुद्द्यावर आसूड ओढण्याचं तुमचा पत्रकारही विसरला !! असो.. चालायचंच...

खरं तर प्रत्येक मुद्द्याबद्दल प्रचंड विस्ताराने लिहिता येईल आणि इतकं लिहूनही तुमच्या त्या विशाल अंतःकरणाच्या पत्रकाराला त्या प्रत्येक ओळीत सामान्य माणसाला पर्वताप्रमाणे दिसणारे दोष/चुका/अपराध न दिसता त्या प्रत्येक वाक्यात, कृतीत रारा चिदंबरम साहेब यांचं महान कर्तृत्वच कसं दिसलं आणि ते त्याने एका शब्दाबद्दल अनेक शब्द वापरून विस्ताराने उद्धृतही कसं केलं हे माझ्यासारख्या अल्पमती माणसाला न झेपणारं आहे. अर्थात मला काय म्हणायचंय ते तुमच्या लक्षात आलंच असेल आणि अति झालं आणि हसू आलं (हे माझं सुमार केतकरांच्या बाबतीतलं आवडतं वाक्य आहे. पण त्याबद्दल पुन्हा केव्हातरी) असं माझ्या बाबतीत होऊ नये यासाठी फक्त अजून एकच खूप महत्वाचा आणि प्रचंड खटकलेला मुद्दा मांडून माझं रटाळ पुराण थांबवतो.

तर काय सांगत होतो?? हां.. तो चौथा मुद्दा वाचलात? काय लिहिलंय?? "दहशतवादी हल्ल्यासारखी संवेदनशील घटना घडली की" घडली की???? घडली की??? अशी भयानक घडली की जवाबदारीने वागायचं असतं गृहमंत्र्यासारख्या अतिमहत्वाच्या व्यक्तीने की ती घटना घडायच्या आधी?? किंवा थोडक्यात कायमच?? ही अशी घटना वारंवार (किंवा चिदुभाऊच्या भाषेत दर ३१ महिन्यांनी) होऊ नये म्हणून जवाबदारीने वागणं अपेक्षित आहे की घटना घडल्यानंतर??? मला तर क्षणभर काहीच उमगेनासं झालंय.

आमच्यासारख्या सामान्य जीवांना न कळलेले, कधीच न कळणारे अनेकानेक छुपे अर्थ हे खरे की बातमी वाचून डोक्यात शिरणारा साधासोपा अर्थ खरा? कोण खरं कोण खोटं? माझ्या तरी मते तुमच्या या धडाडीच्या पत्रकाराने पत्रकारितेतले आणि एकूणच पावसाळे आमच्यासारख्या सर्वसामान्य आणि किमान बुद्धीच्या वाचकांपेक्षा जास्त पाहिले असल्याने तोच बरोबर असेल असं मला तरी मनोमन वाटतंय. पण पुन्हा बातमी वाचल्यावर आम्हाला जे वाटतंय तेच खरं असावं असंही वाटतंय. थोडक्यात गोंधळ झालाय माझा. खूप मोठा गोंधळ. तुम्ही सोडवू शकाल तो गोंधळ? द्याल उत्तर? किंवा मग साध्या (आणि बिनडोक) वाक्यांतून ओढून ताणून अन्वयार्थ शोधून काढणाऱ्या तुमच्या महान पत्रकाराला तरी विचारा न याचं उत्तर आणि पुढच्या अन्वयार्थ मधून कळवा.. वाट बघतोय. शक्यतो पुढच्या स्फोटांच्या/हल्ल्यांच्या आत दिलंत तर अजून बरं कारण नाहीतर मग आम्हा लोकांचा अजून अजूनच गोंधळ उडत राहील. म्हणून म्हणतो लवकर द्या उत्तर.. द्याल ना?

-हेरंब ओक

हेच पत्र गिरीश कुबेर यांना त्यांच्या girish.kuber@expressindia.com या इमेल आयडीवरही पाठवलं आहे. !!

Friday, February 11, 2011

द्वि..... ज

डॉक्टरांची परवानगी मिळताच त्या लगबगीने आत गेल्या. छान उगवतीची सूर्यकिरणं खोलीभर पसरलेली ... कसं छान प्रसन्न वाटत होतं.. तिच्याशी नजरानजर होताच त्या तोंडभर हसल्या. तीही हसली. क्षीणपणे. फार थकलेली दिसत होती. साहजिकच आहे. पहिल्या वेळी त्रास होतोच थोडा. त्यांनी मायेने तिच्या कपाळावरून हात फिरवला. नंतर हळूच बाजूला ठेवलेल्या सश्याच्या पिल्लाच्या गालावरून. पिल्लू गाढ झोपेत होतं. दोघीही हसल्या.

"अवी?" क्षीण आवाजात तिने विचारलं.

"अवी निघालाय. पहाटेच्या फ्लाईटने. येईलच. तू पड शांतपणे"

ती फक्त हसली.

"खूप त्रास होतोय का?"

"हुं" ऐकू जाईल न जाईल अशा अस्पष्ट आवाजात ती हुंकारली.

पहिल्यांदा बातमी कळली तो दिवस, दुसर्‍या-तिसर्‍या महिन्यापासून सुरु झालेल्या त्या उलट्या, डोकेदुखी, मळमळ, कधी भूक गायब तर कधी झोप, अशक्तपणा, दमणूक, वासांची अ‍ॅलर्जी, पाय/हात/डोकं दुखणे अशा असंख्य असंख्य गोष्टींच्या चक्रातून निघालेले गेले नऊ महिने आणि शेवटी एकदाचं त्या त्या कापसाच्या पुंजक्याचा चेहरा बघायला मिळण्याची वेळ. सगळं झरकन डोळ्यासमोरून सरकून गेलं त्यांच्या...

"त्रास होतोच ग पोरी.. होईल सगळं नीट. कितीही झालं तरी शेवटी बाळंतपण म्हणजे बाईचा दुसरा जन्म !!"


*****

भटजींनी मुलाला त्याच्या मांडीवर बसायला सांगितलं. मंत्र म्हटले. नंतर त्याला मुलाच्या कानात नाव सांगायला सांगितलं. मंत्र चालूच होते. तो मुलाच्या कानात हळूच नाव पुटपुटला. मंत्र संपल्यावर गुरुजी म्हणाले "हा तुझा दुसरा जन्म बेटा. मुंज झाली की दुसरा जन्म सुरु होतो मुलाचा. सुखी भव"


*****

एक जन्म चार अक्षतांच्या दाण्यांनी मिळणारा तर दुसरा नऊ महिन्यांच्या खडतर तपश्चर्येनंतर... !

एक जान्हव्याच्या ब्रह्मगाठीला बांधलेला तर दुसरा नाळेत गुंडाळलेला.. !

कुठल्याही जातीला/प्रथेला नावं ठेवण्याचा उद्देश नाही. फक्त एक विसंगती जाणवली. थोडी मोठी वाटली. म्हणून लाउड थिंकिंग केलं.. झालं...!

Tuesday, January 4, 2011

कंपोस्ट-२ : बझबझ बसबस

तुम्ही 'बेसिक इन्सटींक्ट' बघितला आहे का? अर्थात बघितला असलात तरी हे असं चारचौघात ब्लॉगवर कबुल कोण करेल म्हणा.. 'बेसिक इन्सटींक्ट' न बघितलेला माणूस (पुरुष या अर्थी) विरळाच आणि तो (म्हणजे पिच्चर) बघितलाय हे असं चारचौघात ब्लॉगवर कबुल करणारा तर अजूनच विरळा. असो.. तर 'बेसिक इन्सटींक्ट' मध्ये मायकल डग्लसने सिगरेट सोडलेली असते. त्याबद्दल त्याची डॉक्टर मैत्रीण त्याला विचारते.

"हाऊ इट फील्स?"
"इट सक्स" जरा वेळ शांत राहून डग्लस उत्तरतो.

बास.. संपला प्रसंग. म्हणजे मला जे सांगायचं आहे त्यासाठी ही एवढी दोन वाक्य पुरेशी आहेत. ते वरचं एवढं मोठं तेल फक्त एवढ्यासाठीच सांडलं होतं. मुद्दा हा की मी बझ 'सोडलाय' हे माहित असलेल्या कोणीही जर मला आज विचारलं "हाऊ इट फील्स?" तर माझं उत्तर हेच असेल.. "इट सक्स" .. !!

बझ किती सही आहे, कशा गप्पा होतात (व्हायच्या), कसं अ‍ॅडीक्टीव्ह आहे वगैरे वगैरे बडबड मागे  एकदा करून झालीच आहे. त्यामुळे ती आत्ता पुन्हा करत नाही. मागे एकदा कुठेतरी एक मस्त वाक्य वाचलं होतं... ब्रह्मचर्य पत्करेल तो सोवळा आणि संसारात पडलेला म्हणजे पापी असं काही नसतं. संसारात राहूनही एकनिष्ठ राहणारा तो सोवळाच.. किंवा सुरुवात सिगरेटच्या उदाहरणापासून केली असल्याने सिगरेटचंच उदाहरण पुढे न्यायचं झाल्यास सिगरेटचं पाकीट खिशात ठेवून सिगरेट सोडण्यात जी मजा आहे ती मजा सिगरेटवाल्यापासून लपूनछपून फिरण्यात नाही.. अर्थात बझ चालू असूनही (सिगरेट खिशात असूनही) बझबझ न करता मोह आवरून कामाच्या वेळी काम करता येण्याएवढा (ती न ओढण्याएवढा) कंट्रोल आला की बझ चालू असलं काय नी बंद असलं काय.. सुदैवाने दोन तीन महिन्याच्या बझ-नातिरेकाने तेवढा कंट्रोल माझ्या ठायी आलाय (असं वाटतंय). आणि तसंही एकदा कंट्रोल करता आला की बझ काय, ब्लॉग काय, ओर्कुट काय नी फेसबुक काय... सगळं सारखंच.. (तुम्हा सर्वांना आधीच ठावं असलेलं हे सत्य मला थोडं उशिराने गवसलं).. त्यामुळे सिगरेटचं पाकीट पुन्हा खिशात ठेवावं म्हणतोय.. थोडक्यात मी मागे.. आय्याम ब्याच्क वुईथ बझबझ लिमिटेड.. म्हणजे लिमिटेड बझबझ !

आत्ता लिहिता लिहिता आठवलं.. बझ बंद केला तरीही अ‍ॅरिस्टॉटल साहेबांनी मांडलेल्या 'म्यान इज अ सोशल अ‍ॅनिमल' वाल्या नियमाला नाकारू शकण्याचं धैर्य अंगी नसल्याने हा पामर (म्हणजे स्वयं.. अ‍ॅरिस्टॉटल नाही) अचानक फेसबुकावर बराच अ‍ॅक्टिव्ह झालाय असं माझं माझ्याच लक्षात आलंय.. !!!

----

घाबरू नका.. पुन्हा फेसबुकाबद्दल पोस्ट टाकायची वेळ येण्याइतपत सोशल अ‍ॅनिमल प्रकार करणार नाही एवढं नक्की. बझ बंद-चालुच्या पोस्ट्स, फेसबुकची पोस्ट.. च्यायला काहीही लिहितोय मी.. खरंच ही एवढी दयनीय अवस्था कुठल्याही ब्लॉगरवर आणि त्याहूनही कंटाळवाणी अवस्था त्याच्या वाचकांवर २०११ मध्ये येऊ नये एवढ्या माफक शुभेच्छा देऊन थांबतो.. बाकी सुखसमाधानाचे, समृद्धीचे, आनंदाचे, हॅप्पी, हेल्दी, प्रॉस्परस वगैरे वगैरे आपापल्या आवडीने कमी-जास्त घालून घ्या. ज्यांना शुभेच्छा आत्ता नको असतील त्यांना याच शुभेच्छा चैत्राच्या पहिल्या दिवशी दिल्या जातील याची नोंद घेणे..

** ही पोस्ट आठवणीने बझ केली आहे. कसलं सही वाटतंय बर्‍याच दिवसांनी. :D

Thursday, December 23, 2010

सुवर्ण (महोत्सव)

तो (,ते आणि अनेकजण) : पुन्हा मॅच घालवली पठ्ठ्याने !!!!!

मी : म्हणजे????

त्याच्या प्रश्नातल्या चारी शब्दांसाठी एकेक प्रश्नचिन्ह वापरत मी मोठा आ वासत प्रतिप्रश्न केला. कारण "पुन्हा" म्हंटल्यावर  "आधी कधी?" , "घालवली" म्हंटल्यावर "उरली कधी होती?" आणि "पठ्ठ्याने" म्हंटल्यावर "नक्की कोणी? श्रीशांतने की उनाडकतने?" असे अनेक प्रश्न माझ्या डोक्यात उभे राहिले.. पण माझ्या "म्हणजे?" वाल्या प्रश्नाने त्याला (,त्यांना आणि अनेकजणांना) एवढे तीन-तीन प्रश्न सोडा, काहीच अर्थबोध झाल्याचं दिसेना. त्यामुळे मग मी डोक्यात उभे राहिलेले ते प्रश्न तोंडावाटे उभे केले.

पहिल्या दोन प्रश्नांना साफ बगल देत तिसर्‍या प्रश्नावर फिस्सकन हसत तो (,ते आणि अनेकजण) म्हणाला "अरे ते दोघे कशाला घालवतायत मॅच? सच्च्याने घालवली ना." शिव्या घालतानाही जवळीक दाखवण्याचा मोह न सुटलेल्या त्या (, त्यांच्या आणि अनेकजणांच्या) अश्राप जीवाकडे सौहार्दपूर्ण नजरेने पाहून मी न समजल्यासारखं करत पुन्हा विचारलं..... "म्हणजे?"... यावेळी कदाचित त्याला प्रश्न समजला असावा. तोंडाच्या पुरचुंडीची गाठ सोडून तो (, ते आणि अनेकजण) बदाबदा बोलायला लागला.

"अरे काय यार. एवढं करून स्वतःसाठीच खेळला ना. स्वतःचे शंभर होण्यासाठीच !! स्वतःची पन्नासावी सेंच्युरी मारण्यासाठी सगळी धडपड. मग मॅचचं काहीही होऊदेत." या चिरपरिचित सुरुवातीवरून गाडी आता स्वार्थी खेळ, स्वतःपुरते विक्रम, मॅचविनर नाही, प्रेशरखाली खेळत नाही, दुसर्‍या इनिंगमध्ये परफॉर्मन्स देत नाही वगैरे वगैरे वगैरे वगैरे वगैरे वगैरे वगैरे वाल्या घिसापीट्या विषयाकडे वळणार हे माझ्या लक्षात आलं.

अशा फालतू बडबडीला गप्प करण्यासाठी मी नेहमी ही  महान वेबसाईट वापरतो. ज्याप्रमाणे असं म्हणतात की दासबोधात समर्थांनी आपल्यासारख्या सामान्यांना सुचणारही नाहीत इतक्या शंका काढून स्वतःच त्या शंकांची उत्तरं दिली आहेत त्याप्रमाणे या वेबसाइटवाल्यांनी त्याच्या (, त्यांच्या आणि अनेकजणांच्या) सारख्यांना पडलेले प्रश्न, शंका, संशय यांची धूळधाण तर उडवली आहेच पण इतरही अनेक कुशंकांना आपणहून उत्तरं दिली आहेत.

थोडक्यात अशा बाष्कळ बडबडीकडे दुर्लक्ष करण्याचं, त्यांना अनुल्लेखाने मारण्याचं कसब गेल्या एकवीस वर्षांत सचिनकृपेने माझ्या ठायी एकवटलं आहे. मात्र ती बडबड पुन्हा एकदा ऐकून यावेळी मात्र असह्य होत होतं !

तो (,ते आणि अनेकजण) बोलतच होता... "शेवटच्या दिवशी त्याने सगळी सूत्रं हातात घेणं आवश्यक होतं, त्याने जास्तीत जास्त बॉलर्सना फेस करणं आवश्यक होतं, तर उलट हा एक रन घेऊन या नवीन लोकांना बॉलर्सच्या तोंडी देत होता."

"लक्ष्मण आणि इशांतच्या ऑस्ट्रेलियाविरुद्धच्या मोहाली टेस्टमधल्या ऐतिहासिक मॅचविनिंग भागीदारीत इशांत लक्ष्मणपेक्षा अधिक चेंडू खेळला असल्याचं आणि त्याबद्दल काही दिवसांपूर्वीच आपण त्या दोघांचंही कौतुक केलेलं असल्याचं एवढ्यातच विस्मृतीत गाडणार्‍या हे महान पामरा" हे सगळं मनातल्या मनात म्हणून मी प्रकटपणे एवढंच म्हणालो "अरे पण त्यामुळे मॅच वाचली असती का? बाकीच्या विकेट्स धडाधड पडत असतानाही सचिन खेळतच होता आणि नाबादही राहिला याबद्दल त्याला स्वार्थी संबोधून दोष देणं म्हणजे मास्तरांनी वर्गात हजर असलेल्या मुलांनाच गैरहजेरीबाबतचे खडे बोल सुनावण्यासारखं नाहीये का ?"

तो (,ते आणि अनेकजण) काहीही ऐकण्याच्या मनःस्थितीत नव्हता. असे लोक कधीच काहीच ऐकण्याच्या मनःस्थितीत नसतात. असो..

"अरे पण तो तर देव आहे ना तुमचा? तुम्ही त्याला देव मानता ना? मग त्याला हे का शक्य नाही? खरं तर त्याला सगळं शक्य असलं पाहिजे, सगळं जमलं पाहिजे, त्याने सगळ्या मॅचेस जिंकून दिल्या पाहिजेत. आणि अशा अवघड प्रसंगात तर त्याची किमया, चमत्कार दाखवून स्वतःला सिद्ध केलंच पाहिजे."

"तुझ्याकडे गाडी आहे?" माझ्या अचानक आलेल्या प्रश्नाने तो (,ते आणि अनेकजण) गोंधळला.

"काय?"

"गाडी रे.. कार.. कार.."

"हो आहे ना. ऑल्टो आहे."

"ओके.. आणि घर?"

"काय बडबडतो आहेस तू? किती वेळा तू घरी येऊन गेला आहेस."

"बरं ते जाऊदे. बँकबॅलन्स किती आहे?"

"काहीही काय बडबडतो आहेस? आहे पुरेसा.."

"समजा मी तुला आत्ता तुझ्या ऑल्टोऐवजी एक मर्सिडिझ, तुझ्या घराऐवजी पाच हजार स्क्वेअरफीटचा बंगला आणि दहाकोटीचा बँकबॅलन्स हे सगळं दिलं तर घेशील? की तू आत्ता आहेस त्यात सुखी आहेस?"

"काहीही प्रश्न विचारतोयस. वेड लागलंय तुला. कायतरी बडबडतो आहेस."

"बोल ना."

"अरे अर्थात !! कोणीही घेईलच. मी आत्ता कितीही सुखी असलो तरी या सगळ्या गोष्टींना कोण नाही म्हणेल? या सगळ्या गोष्टी आपल्याला मिळाव्यात, कधीतरी आपल्या व्हाव्यात असं प्रत्येकालाच वाटतं. तुलाही वाटत असेलच."

"बरोबर"

"पण या सगळ्याचा मॅचशी काय संबंध??"

मी जवळजवळ दुर्लक्ष करत... "बरं देवाला मानतोस?"

"हो ही आणि नाहीही. थोडं फार मानतो"

"बरं मला आता एक सांग की आस्तिक असलास तर देव आणि नास्तिक असलास तर जी कुठली वैश्विक, आंतरिक, सर्वव्यापी, महान शक्ती वगैरे वगैरे तुम्ही म्हणता ती शक्ती यांना एक प्रश्न विचारू आता. तू तुझ्या देवाची/शक्तीची एवढी पूजाअर्चा, प्रार्थना करतोस, तुझी मागणी मागतोस, गार्‍हाणी घालतोस तरी तुझ्या सगळ्या इच्छा पूर्ण होतात का? सगळी मागणी मान्य होतात का? सगळी गार्‍हाणी पुरी होतात का? बोल ना? मग का नाही तुझ्याकडे अजून मर्सिडिझ? का नाहीये पाच हजार स्क्वेअरफीटचा बंगला आणि दहाकोटीचा बँकबॅलन्स?"

"क्काय??"

"मी सांगतो.. देव काहीही, मनात येईल ते, वाट्टेल ते  करू शकतो... देव आपल्याला हवं ते सगळं देऊ शकतो... हा सगळा निव्वळ भ्रम आहे. म्हणजे देव हे करू शकत नाही असं मला म्हणायचं नाही.. कदाचित करू शकतही असेल पण म्हणून ते त्याने करावंच, केलंच पाहिजे, चमत्कार दाखवून स्वतःला सिद्ध केलेच पाहिजेत, आपलं अस्तित्व दाखवलंच पाहिजे असा घोशा आपण नाही लावू शकत.. थोडंफार आहे त्यात समाधानी राहायला शिकायला हवं.. नाही का?"

"म्हणजे?" गेल्या काही वेळात तो फक्त "म्हणजे" आणि "काय" या व्यतिरिक्त काहीही बोलला नव्हता... !

"म्हणजे हेच रे... १४००० च्या वर कसोटी धावा, ५० शतकं, ५९ अर्धशतकं, ५६ चा अ‍ॅव्हरेज, २०१० च्या कॅलेन्डर वर्षात ८५ चा अ‍ॅव्हरेज आणि १५०० च्या वर धावा, पाहिलं आणि एकमेव एक दिवसीय द्विशतक करणारा खेळाडू, १७००० एकदिवसीय धावा, अनुक्रमे ४६ आणि ९३ एकदिवसीय शतकं आणि अर्धशतकं, एकवीस वर्षं सतत न दमता, न थकता खेळणारा खेळाडू हे एवढं सगळं खूप आहे रे आमच्यासाठी.. त्यातच आनंद आहे आम्हाला.. देवच आहे तो आमच्यासाठी.. स्वतःचं देवत्व (तुमच्यासारख्यांसाठी) सिद्ध करण्यासाठी कदाचित तो प्रत्येक सामना जिंकून देऊ शकेलही, प्रत्येक सामन्यात शतक करेलही.. पण त्याची काही आवश्यकता नाही रे.. त्याने केलंय तेवढंच खूप आहे त्याला न मागता देवत्व देण्यासाठी.. न मागता हे महत्वाचं यात.. बरं या सगळ्यात त्याचा विनम्रपणा, सदैव जमिनीवर असलेली पावलं, सामाजिक दृष्टीकोन वगैरे तर कुठे धरतही नाहीये मी.. खरं तर नुसतं तेही पुरेसं आहे त्याचं देवत्व सिद्ध करण्यासाठी. तस्मात्  देवत्व सिद्ध करणं, स्वतःला सिद्ध करणं वगैरे वगैरे आपण सचिनच्या बाबतीत तरी विसरून जाऊया....... नाहीतर एक आयडिया...!!!!! हे स्वतःला सिद्ध करणं उरलेल्या दहा जणांसाठी का नाही राखून ठेवत आपण... प्रत्येक सामन्यात शतक ठोकून/द्विशतक ठोकून/हॅटट्रिक घेऊन/डावात ५-१० गडी बाद करून सगळे सामने जिंकून द्यायला सांगून ? क्या बोलता?? व्हॉट से??"

-------------------------

तळटीप १ : काल्पनिक............ पण खरंखुरं !!
तळटीप २ : सचिनच्या प्रत्येक विक्रमावर पोस्ट लिहावंसं वाटतंच पण तसं केलं तर पठ्ठ्यासाठी (म्हणजे इथे मात्र सचिनसाठीच) एक नवीन ब्लॉगच काढावा लागेल. त्यामुळे एखाद्या विक्रमासाठी पोस्ट नाही लिहिली तरी चालेल असं म्हणून पन्नासाव्या शतकाबद्दल पोस्ट लिहिणार नव्हतो. जस्ट फेबु,ओर्कुट वर स्टेटस टाकून साजरा करणार होतो तो विक्रम.. पण गेल्या २-३ दिवसात क्रिकइन्फोवरचे काही कॉलम्स, त्याखाली आलेल्या प्रतिक्रिया, काही ट्विटस, काही कोट्स वाचून छान करमणूक झाली. त्यामुळे अखेर पोस्टला पर्याय नाही हे नक्की झालं..
तळटीप ३ : गेल्या २-३ दिवसात काही मस्त कोट्स वाचायला मिळाले. त्यात सर्वात आवडलेला म्हणजे हा.

"Sachin Tendulkar - Reducing the number of atheists since 1989"

आणि हा अजून एक.. हा मीच टाकलेला.. :)

Breaking News : Raju Parulekar and Sanjay Manjarekar attempted suicide..... The 50th Time !!

अब तक पच्चास !!

Tuesday, November 2, 2010

दिवाळी मिक्स !!

प्रत्येक ब्लॉगर दरवर्षी इतर ब्लॉगर्सना, वाचकांना आणि हितचिंतकांना आपल्या ब्लॉगवरून दिवाळीच्या शुभेच्छा देतो. पण यंदा सगळ्यांनी मिळून जरा वेगळं करायचं ठरवलं. त्याचं काय झालं की काही दिवसांपूर्वी आम्ही सगळे ब्लॉगर लोक (म्हणजे 'ब्लॉग लिहिणारा असा तो/ती' याअर्थी. ब्लॉगर.कॉम किंवा वर्डप्रेस.कॉम अशा अर्थी नव्हे.) असेच जमलो होतो गप्पाटप्पा टाकायला. तेव्हा दिवाळीचा आणि शुभेच्छांचा विषय निघाला. त्यावेळी असं ठरलं की प्रत्येकाने स्वतःच्या ब्लॉगवरून दिवाळीच्या शुभेच्छा देण्याऐवजी सगळ्यांनी एकत्र मिळून एकाच ठिकाणाहून म्हणजे एकाच ब्लॉगवरून शुभेच्छा देऊया. तेवढंच वाचकांनाही बरं. एकच ब्लॉग वाचला की सगळ्या ब्लॉगर लोकांच्या शुभेच्छा मिळतील. तेवढ्यासाठी वेगवेगळया ब्लॉगवर जायला नको आणि तिथेच प्रतिक्रियांमध्ये शुभेच्छा दिल्या की त्या सगळ्या ब्लॉगर लोकांपर्यंतही पोचतील. आणि पुन्हा प्रत्येकाने आपल्या ब्लॉगवरून शुभेच्छा दिल्याने होणारा इ-पानांचा कचरा पर्यावरणाच्या दृष्टीने किती घातक आहे याचा विचार केला असता सगळ्यांनी एकाच ब्लॉगवरून शुभेच्छा देऊन त्यामुळे वाचणार्‍या (म्हणजे लाईफ-सेव्हिंग या अर्थी.. रीडिंग याअर्थी नव्हे) इतर इ-पानांचा दुवा (दुवा म्हणजे जुन्या 'आशीर्वाद' या अर्थी. हल्ली आपण वापरतो त्या 'लिंक' याअर्थी नव्हे. नाहीतर एकाच पोस्टमध्ये शुभेच्छा देऊन अजून कसले दुवे घ्यायचे-द्यायचे हा रास्त प्रश्न पडायचा) घेणं हे अधिक श्रेयस्कर होतं. (कुठल्याही शब्दाच्या पुढे 'पर्यावरण' आणि मागे 'इ' लावलं की सगळे प्रॉब्लेम्स फटाफट सुटतात अशा निष्कर्षाप्रत मी नुकताच आलेलो आहे).. एकूण एकदम फुलप्रूफ प्लान होता.  तर कुठल्या ब्लॉगवरून शुभेच्छा द्यायच्या असा विचारविनिमय चालू असता मी नेहमीप्रमाणे पुढेपुढे करून त्या माझ्याच ब्लॉगवरून द्यायच्या असा प्रस्ताव मांडला (वाचा "मागणी केली") आणि नाही-हो करता करता सगळ्यांनी त्याला मान्यताही दिली. ("कुठे याच्या नादी लागायचं एवढ्याशा गोष्टीसाठी" अशा प्रकारची कुजबुज मी अनुल्लेखाने मारली हेसांनल).. मग सगळ्यांचे शुभेच्छा संदेश एकत्र करून ते या पोस्टमधून वाचकांपर्यंत पोचवायचे असं ठरलं. पण तेवढ्यात अजून एक कल्पना आली कोणाच्या तरी डोक्यात. ती म्हणजे अशी की फक्त शुभेच्छा द्यायच्या मात्र त्याच्या खाली ब्लॉगरचं नाव नाही द्यायचं. वाचक लोक आणि इतर ब्लॉगरही इतके दिवस/महिने आपले ब्लॉग्ज वाचतायत तर त्यांना शुभेच्छा-संदेश वाचायला सुरुवात केल्याक्षणी लगेच ब्लॉगरचं नाव ओळखता आलं पाहिजे. मुद्दाम खाली नाव द्यायची गरजच काय? अर्थात ही कल्पनाही उचलून धरली गेली आणि होता होता सगळ्या ब्लॉगर लोकांचे शुभेच्छा संदेश एकत्र केले गेले. तर अशा रीतीने सगळ्या ब्लॉगर लोकांच्या या दिवाळीच्या एकत्रित शुभेच्छा समस्त वाचकवर्गासाठी आणि अन्य ब्लॉगर आणि त्यांच्या कुटुंबियांसाठी !

============

- खरं तर मी एक रोमँटिक कथा किंवा दिवाळीच्या शुभेच्छांचं एक रोमँटिक/हलकंफुलकं पोस्टच टाकणार होतो ब्लॉगवर. पण अचानक या एकत्रित शुभेच्छा द्यायचे मत मांडल्या गेले आणि मला देखील ही कल्पना आवडली. एकत्र शुभेच्छा देण्यात खरंच मजा आहे एक. आमच्या नागपुरात, वर्‍हाडात आम्ही सारे असेच एकत्र जमून दिवाळी साजरी करायचो माझ्या बालपणी. त्याची आठवण आली. पण पूर्वीची दिवाळी आणि आताची दिवाळी साजरा करण्याच्या दोन पिढ्यांमधल्या पद्धतींमध्ये किती फरक पडलाय नाही? एवढंच बोलून हे पोस्ट सॉरी शुभेच्छा संपवतो !

तुम्हाला आणि तुमच्या कुटुंबियांना दिवाळीच्या 'बिनधास्त' शुभेच्छा !!

============

* खरं तर दिवाळीच्या निमित्ताने पुन्हा एकदा ब्लॉगर मेळावा घ्यावा आणि ज्यांना गेल्या मेळाव्यामध्ये जमलं नव्हतं अशा ब्लॉगरनाही या मेळाव्यात सहभागी करून घ्यावं अशी खूप इच्छा होती. परंतु माझ्या पाहिल्याच दिवाळी अंकाचं काम आणि ब्लॉगजगतातल्या नवीन नवीन चोर्‍या पकडण्याचं काम करता करता वेळ कसा गेला कळलंही नाही. लवकरच एक दीर्घकथा घेऊन वाचकांच्या भेटीस यायचा मानस आहे. बघुया कसं जमतंय ते.

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'फुलत्या' शुभेच्छा !

============

- दिनविशेष लक्ष्मीपूजन : याच दिवशी महाराजांनी < -- > किल्ला स्वराज्यात सामील केला आणि < -- > यांनी केलेल्या असीम पराक्रमाबद्दल किल्ल्यास < -- > असे नाव दिले. हा दिवस महाराष्ट्राच्या इतिहासात सुवर्णाक्षरात नोंदून ठेवण्यासारखा आहे.

आणि

खरे तर या पाडव्याला "मस्तपैकी बासुंदी कर" असे मी शमीला सांगितले होते. पण नेमके माझे काम वाढल्याने मला वेळेत येत येणार नाही यावेळी आणि ही दिवाळी हुकणार. असो पण कुठेही असलो तरी खादाडी चुकणार नाही हे अगदी नक्की. आणि परत आल्यावर बासुंदीही वसूल केली जाईल ती गोष्ट वेगळीच. हा हा..

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'खादाड' शुभेच्छा !

============

* दिवाळी म्हटलं की मला आठवतात ते बटाटेवडे. सध्या काही दिवसांसाठी शोमु सुट्टीवर आला असल्याने खायची नुसती चंगळ चालली आहे. दोघे मिळून रोज नवीन नवीन फर्माईशी करत असतात आणि मी मस्तपैकी रोज रोज नवीन काहीतरी बनवत असते :) .. तर आजची मागणी होती बटाटेवडे. बटाटेवडे म्हटलं की मला तर अजूनही माझ्या दादरमधल्या बटाटेवड्यांची आठवण येते आणि तोंडाला नुसतं पाणी सुटतं. गेल्या भारत दौर्‍यात इतके बटाटेवडे खाल्ले होते म्हणून सांगू. असो. कृतीही लिहून घ्या.

<फोटो>

<कृती>

तुम्हाला आणि तुमच्या कुटुंबियांना दिवाळीच्या 'सुगरण' शुभेच्छा :)

============

- खरं तर माझा जन्म पुण्यातला आणि माझं आजोळही (हे मी कितव्यांदा लिहितोय ते आठवत नाहीये). त्यामुळे पुणेरी थाटात शुभेच्छा द्यायचा विचार होता. पण ते फार क्लिशे होईल. कारण टेरेंटीनोच्या पंख्याने आणि प्रभूजींच्या भक्ताने पुणेरी थाटात शुभेच्छा देणं म्हणजे फारच कैच्याकै आवरा होऊन जाईल. एकदम मुक्तपीठ वाटेल ते म्हणजे. बाकी मुक्तपीठ हल्ली झोपलंय ही गोष्ट वेगळी. तर मुद्दा हा की पुणेरी नको आणि नॉनपुणेरीही नको.

दिवाळीच्या या 'मेड इन इटली-भिंत' शुभेच्छा घेऊन टाका कसे !!

============

* आमच्या ओरेगावात दिवाळी म्हणजे आनंद (पत्रे नाही. तो आला होता मागे अमेरिकेत पण ओरेगावात नाही आला) असतो नुसता. देवळं वगैरे आहेत पण आमच्या फिलीची मजा नाही. अर्थात इथल्या माउंट हूडची मजा काही और आहे हे मात्र खरं. लॉंग ड्राईव्हवर जाताना उजवीकडे हा असा माउंट हूड आणि रेडिओवर 'रिमझिम गिरे सावन'.. वा क्या बात है. सोबत कांद्याची भजी मिळाली की झालीच मग खरीखुरी दिवाळी. असो.

नमनाचं तेल वाहायला लागायच्या आतच 'माझिया' दिवाळीच्या हलक्याफुलक्या शुभेच्छा देते तुम्हाला आणि पळते कशी.

============

- चित्रपट : दिवाळी दिवाळी
दिग्दर्शक : पी. आनंद

http://www.imdb.com/title/tt012017699909/

माझं नेहमी एकच म्हणणं असतं. मला इतर लोकांसारखं चांगलं चांगलं लिहिता येत नाही. मी खरं तर एक वाचकच आहे. पण चित्रपटांवर मनापासून प्रेम असल्याने हा ब्लॉग अपडेट करत असतो अधून मधून. यंदाची दिवाळी 'स्वदेस' बघून साजरा करायचा विचार आहे.

तुम्हाला सर्वांना दिवाळीच्या 'चित्रमयी' शुभेच्छा !

============

* गेल्या दिवाळीची एक आठवण. चकल्या तळत असताना गौरा मागे येऊन उभी राहिली गार गार हात घेऊन. मी तिला ओरडले. म्हटलं "कशाला ग उभी राहतेस एसी समोर? मग उगाच शिंकत राहतेस." पिल्लू म्हणालं, “तुला गरम होतंय ना म्हणून तुझ्यासाठी एसीची हवा हातात भरून आणली होती!!!!!! :)"

माझे डोळे नकळत पाणावले होते.

दिवाळी म्हंटली की मला अशाच काहीकाही गोष्टी आठवत राहतात. कशी कशी साजरी केली दिवाळी ते आठवत राहतं. खरं तर आयुष्यातला प्रत्येक क्षण हा माझ्यासाठी दिवाळी आहे इतकी तृप्त आहे मी. प्रत्येक क्षणात, तो क्षण जगण्यात एक गंमत आहे. पोरांच्या गंमतीजमती, त्यांच्या शाळा, मस्ती (एकदा तर लेकीने केळं काळं झालं म्हणून धुवायला टाकलेलं वॉशिंग मशीनमध्ये. आता बोला.) नवर्‍याची साथ, माझ्या सहज लिहायला घेतलेल्या ब्लॉगने जोडलेली नवीन नवीन नाती.. जन्मोजन्मी पुरणारी.. तर कधी हळवी होऊन माहेरचं गाणं गात आठवलेली माझ्या नासिकमधली दिवाळी. प्रत्येक क्षणाने भरभरून दिलंय मला..

असंच भरभरून वाहतं सुख तुम्हालाही लाभो याच 'सहज' शुभेच्छा !!

============

- या शुभेच्छा फक्त माझ्या एकट्यातर्फे नसून श्री.मेंदु.बिनडोके, श्री. स.दा. स्पंदने, कु. नयना बोलके, श्री.वदन बडबडे, श्री. का.न.उघडे ,श्री. वासु नाकपुरकर, श्री. हा.त. काहितरीकर, श्री. पा.य. धावते , सौ. रुचिरा जिभे आणि श्री.दात्ता चावरे या सगळ्यांतर्फे आहेत याची कृपया नोंद घ्यावी.

या दिवाळीत माझ्या आवडत्या चेतन भगत आणि वपु यांची पुस्तके वाचत वेळ घालवण्याचा विचार आहे. बघू माझ्या शिफ्ट्स सांभाळून कसं जमतंय ते ! पण यंदाची दिवाळी साजरी करण्यासाठी मी नेहमीपेक्षा थोडासा वेगळा मार्ग निवडण्याचा विचार आहे. मी पूर्वी माझ्या वाढदिवसाला आणि वर्षभरात अजून एकदा रक्तदान करत असे. यावर्षी पासून मी रक्तदानासाठी माझा वाढदिवस आणि दिवाळी असे दोन दिवस नक्की केलेल आहेत. नेत्रदानाचा, देहदानाचा फॉर्मही भरलेला आहेच. तुम्हीही यंदाच्या दिवाळीत अन्य दाने करण्यापेक्षा रक्तदान करावं आणि नेत्रदान/देहदान याचे फॉर्म भरावेत असं मी आवाहन करतो.

आपणा सर्वांना दिवाळीच्या 'दवात भिजलेल्या' शुभेच्छा !

============

- आई काल रात्री मला म्हणाली "शनु, लवकर झोप. उद्या सकाळी लवकर उठून देवळात जायचं आहे.". मग मी दुदु पिऊन लगेच झोपून गेलो. सकाळी लवकर उठून आम्ही गाडीतून देवळात जाऊन आलो. तिथे मला सगळ्या दादा-ताईंनी खूप चॉकलेट दिली. सगळेजण मला 'सगळ्यांत छोटा ब्लॉगर' असं काहीतरी म्हणत होते पण त्याचा अर्थ काय हे काही मला कळलं नाही. मी मोठा झाल्यावर त्याचा अर्थ कळेल असं बाबा म्हणाले.  मग मी ती सगळी चॉकलेट शहाण्या बाळासारखी आईला देऊन टाकली. मग आम्ही घरी आलो. घरी गोड गोड मम्मं करून मी लगेच झोपलो.

तुम्हाला सगळ्यांना दिवाळीच्या 'छोटुकल्या' शुभेच्छा !!

============

- दिवाळी म्हणजे अक्षरशः सैतानासारखे वागायचो आम्ही. अर्थात तेव्हा हे कळतही नव्हतं. आता जरा अक्कल आलीये म्हणून हे एवढं लिहितोय.

"दिवाळीचा बॉम्ब सरळ वातीला उदबत्ती लावून इमाने इतबारे फोडल्याची आठवणच नाही.  उदबत्ती किती मिनिटांत किती जळते त्याच्या खुणा उदबत्तीवर  पेन्सिलीने करायच्या आणि पाच मिनिटांच्या खुणेवर सुतळी बॉम्बची वात बांधायची.  मग उदबत्ती पेटवून हे सर्व प्रकर्ण रस्त्याकडेला सिमेंटच्या पायपात, अंगणात गडग्याच्या पोकळीत, आणि कुठे कुठे वळचण शोधून  तिथे कोंबायचं.  त्यानंतर लपून हुरहुरत वाट बघायची.  पाच मिनिटं संपण्याची.  पाच मिनिटं संपता संपता नेमका कोणीतरी त्या पाईप जवळून चालला असेल, किंवा गडग्यावर बसला असेल तर मग चेकाळ्याला उकाळा.. ढम्म..करून तो फुटला आणि बाजूचा जीव धसक्याने उडाला की मनातला सैतानी स्फोट त्या सुतळी बॉम्बच्या हजार पट असायचा..हायड्रोजन बॉम्बसारखा."

ही दिवाळी साजरी करण्याची आमची साधी सोप्पी आणि आवडती पद्धत. पण आता विचार केल्यावर जाणवतं ते सगळं करणारा मी कोण? तर कोणी नाही. खरं तर 'सुरमई शाम' वाला मी ही मी नाहीच की विमानं उडवणाराही मी नाही. 'थंड पिंप' वाला मी नाही की 'कॉल सेंटर' वालाही मी नाही. तो दुसराच कोणीतरी आहे. फक्त त्याला "मी" म्हणावं लागतं  कारण ”तो” जो कोणी ”मी” नामक जन्मतो तेव्हा जग निर्माण होतं आणि तो “मी” मरतो तेव्हा जग नाहीसं होतं ही साधी थियरी मोडून काढण्यासाठी केलेला कॉस्मिक आटापिटा वाटावा म्हणून.

दिवाळीच्या भुस्स भुर्रर्र भुर्रर्र शुभेच्छा !

============

* दिवाळीच्या शुभेच्छा गद्यातून द्यायला मला आवडत नाहीत. दिवाळीच्या शुभेच्छा या कशा गुलजारच्या एखाद्या नज्मेतून किंवा अमृता प्रीतम च्या एखाद्या छान शेरातून, गझलेतून दिल्या जाव्यात. खालीच अमृता प्रीतमच्या एका कवितेतला छोटासा शेर देते. खरं तर दिवाळीच्या शुभेच्छा अशा दुःखद शेरातून द्यायला नकोत. पण गेले काही दिवस या कवितेने, या शेराने माझ्या मनात अक्षरशः घर केलंय. बघा आवडतोय का.

मिरा शहर इक लम्बी बहिस वरगा है
सड़कां-बेतुकीआं दलीलां दी तरह
ते गलीआं इस तरह-
जिउं इको गल्ल नूं कोई इधर घसीटदा कोई उधर

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'गझलमयी' शुभेच्छा !!

============

- हल्ली आपली विशेष भेट होत नाही कारण हल्ली हा शॉन जाम बीजी झालाय अस वाटत असेल तुम्हाला. थोडफार खर आहे ते. कारण मी बीजी आहे हे तर खरच. ट्रेक-ट्रेक, खादाडी-खादाडी चालू आहे नुसतं सारखं. आणि अजून एक गोष्ट म्हणजे मी काही आता शॉन राहिलेलो नाही. आता मी बदललोय. सांगेन लवकरच.

तुम्हाला आणि तुमच्या कुटुंबियांना दिवाळीच्या 'उधाणलेल्या' शुभेच्छा !!

============

* माझे सगळे फ्रेंड मला छोटू बच्चू असं काय काय म्हणतात. पण मला राग नाही येत. मला उलट आवडतं ते. कारण आहेच मी सगळ्यांपेक्षा छोटू आणि बच्चू. आणि इथे ब्लॉगविश्वात तर सगळेच माझे ताई आणि दादा आहेत. मी थिंक करत नाही असं मी खोटं खोटंच सांगितलं सगळ्यांना मेळाव्यात. खरं तर मी खूप थिंक करत असते. सतत काहीतरी विचार डोक्यात चालू असतो. फक्त इथे लिहायला कंटाळा येतो.

माझ्या सगळ्या ताईदादांना दिवाळीच्या 'छोटू-बच्चू' शुभेच्छा !!

============

- रँडम थॉट्स - २५

१. पुण्यात एवढा भयंकर विचित्र ट्राफिक असतानाही त्याविषयीचे रँडम थॉट्स फक्त एकाच ब्लॉगवर का लिहिले जातात?
२. 'आवरा' या शब्दाचा खरा अर्थ काय याचा विचार कोणी केला आहे का?
३. मुक्तपीठ शांत असलं की अनंत लोकांना अनंत यातना होतात याबद्दल सकाळ आणि मुक्तपीठ यांचं काय म्हणणं आहे?
४. अल्ताफ राजाला पद्मश्री, मिथुनदांना पद्मभूषण आणि रजनीकांतला पद्मविभुषण पुरस्कार मिळावा का?
५. सीआयडी संपलं याबद्दल निषेध नोंदवण्यासाठी एखादी एनजीओ स्थापन करण्याची कल्पना कशी वाटते?

दिवाळीच्या 'रँडम' शुभेच्छा !

============

* परवा घरी आले आणि बघते तर माझ्या गच्चीतल्या बागेत चक्क आल्याचं फुल. कधीच बघितलं नव्हतं आतापर्यंत. त्यामुळे लगेच त्याचे फोटोही टिपले. ही दिवाळी एकंदरीत मजेत जाणार तर. आल्याचं फुल, माझे 'स्कॉलर आणि राक्षस', हावरटपणाने घेतलेली ढीगभर पुस्तकं.. मजा एकदम.. यावरून एक जर्मन कविता आठवली.

wünsche Ihnen und Ihrer Familie
ein sehr, sehr glücklich Diwali
und erfolgreiches neues Jahr.
genießen!

तुम्हाला आणि तुमच्या कुटुंबियांना दिवाळीच्या 'आकाशी' शुभेच्छा !

============

- "मला आयुष्यातील प्रत्येक क्षण नव्याने जगायला आवडत. मी खुप मूडी आहे. मी माझ्या मनाला जे योग्य वाटत तेच मी करतो." असं माझ्याविषयी बरंच काही मीच लिहून ठेवलेलं असलं तरी प्रत्यक्षात मात्र मी फार हळवा आहे. कधी मुस्कानच्या आठवणीने रडणारा, कधी त्या टीव्हीवाल्यांच्या फालतूपणाला वैतागून त्यांना झोडणारा, कधी देवस्थानांमध्ये मांडलेला बाजार बघून विषण्ण होणारा तर कधी 'जगात भारी कोल्हापुरी' खादाडी करणारा. यंदाची दिवाळी जोरात आहे माझी. अहो पहिला दिवाळसण आहे ना. म्हणून तर.. !

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'मौजी' शुभेच्छा !!

============

* यंदा जरा वेगळं वेगळं वाटतंय दिवाळीला.. राजधानीत साजरी करते आहे मी दिवाळी. त्यामुळे जरा वेगळं किंवा चुकल्यासारखं वाटतंय. पण असं काही वाटायला लागलं की खैरखेडीतला अंधार आठवते आणि मग जाणवतं की समाजातल्या अनेक घटकांपेक्षा आपण कितीतरी पटींनी सुखी आहोत.

आपणा सर्वांना दिवाळीच्या 'शब्द' शुभेच्छा !

============

- कालच दिवाळीवरची एक अतिशय सुंदर आणि वेगळी कविता वाचायला मिळाली आणि ती मला इतकी आवडली की पहिली ओळ वाचता वाचताच तिची चाल आपोआप माझ्या मनात तयार झाली. कवीने यात शब्दांची जी छान हळुवार गुंफण केली आहे ना तिची मजा काही औरच. माझ्या पुढच्या उन्हाळी अंकात ही घेईन म्हणतो.

<कविता>

इथे चाल ऐका.

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'चालदार' शुभेच्छा !!

==============

* बघता बघता दिवाळी आली. पण खरं सांगायचं तर राममंदिराच्या बाजूने निकाल लागला तेव्हाच माझी दिवाळी साजरी झाली होती. सध्या खूप घाईत आहे त्यामुळे जास्त लिहीत नाही. पुढच्या कॅनडा दौर्‍याच्या नवीन आठवणी घेऊन लवकरच हजर होईन.

तुम्हा सगळ्यांना दिवाळीच्या 'शत' शुभेच्छा !!

============

- दिवाळी असतानाही आणि नसतानाही माझं आवडतं पक्वान्न एकच. बर्फ्या !! मला खूप आवडतात बर्फ्या. तसा मी खूप सद्गुणी मुलगा आहे आणि परीक्षा जवळ आली की मला अभ्यासाचा एकच ध्यास लागतो. नुकतीच परीक्षा संपली असल्याने या दिवाळीत बर्‍याच बर्फ्या खाता येतील. आणि थोडीफार इनस्टॉलेशन्सही करायची आहेत.

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'बर्फ्यामय' शुभेच्छा !!

============

* ओमानचा निसर्ग, ओमानचा चहा, ओमानमधली गाणारी विहीर, मस्कतचे 'ज्वेल ऑफ मस्कत', सलाला वगैरे माझ्या विशेष आवडीच्या गोष्टी. यंदाची दिवाळी भारतात साजरी होणार आहे. अजिंक्यला आपल्या देशातली दिवाळी कशी असते हे कळावं म्हणून आम्ही दिवाळीला नेहमी भारतातच येतो.

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'अक्षर' शुभेच्छा !!

============

- या दिवाळीत खूप कामं करायची आहेत. नवीन लेख निवडून दिवाळी विशेषांक तयार करायचा आहे. ब्लॉगवर बर्‍याच टेक्निकल टिप्सही टाकायच्या आहेत. हे सगळं सगळं घेऊन लवकरच भेटीला येऊ.

दिवाळीच्या 'नेट' शुभेच्छा !!

============

- मी खरं तर कोकणातल्या खार्‍या हवेवर आणि माश्यांवर पोसलेला/वाढलेला आणि जिभेचं वळण तिरका असणार्‍या अंतू बर्व्यासारखा माणूस पण इथे दक्षिणेत येऊन पडल्याने हल्ली 'येनु सार' ऐकत ऐकत मांसाहार करत असतो. पण काही झालं तरी दिवाळीला कोकणात जाऊन माश्यांचा आणि बकर्‍यांचा फडशा पडल्याशिवाय चैन पडणार नाही.

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'गजालवाडी' शुभेच्छा !!

============

- यंदाची दिवाळीही नेहमीप्रमाणे रजनीव्रतकथा वाचून, रजनी महाराजांचं डीव्हीडीवर दर्शन घेऊन, पिवळा रुमाल आणि काळा गॉगल रजनीभक्तांमध्ये वाटून, दिवाळीच्या तिन्ही दिवसांचे २४ तास रजनीदेवांचे चित्रपट बघत बघत साजरी करणार आहोत. तेव्हा शुभेच्छा द्यायला वेळ मिळणार नाही. म्हणून आत्ताच देतो.

दिवाळीच्या 'MIND IT' शुभेच्छा, अण्णा !!!!

============

- गेल्या दिवाळीत जाम जाम फिरलो. ते वर्णन या दिवाळीत 'माचाफुको'च्या सिरीज मधून टाकतोय. 'माचाफुको' सिरीज सुद्धा आधी इंसेप्शन प्रमाणे 'सी' मध्येच लिहिणार होतो. पण माचाफुको पडला पक्का फिरता. त्यामुळे बरेच भाग टाकतोय. एवढं 'सी' प्रोग्रामिंग आणि तेही प्रत्येक भागात करायला वैताग येईल राव.

तुम्हा सगळ्यांना दिवाळीच्या 'सौर आणि माचाफुको' शुभेच्छा !!

============

- माझ्या बिनभिंतीच्या घरातल्या लोकांना या वेळी मी प्रेमळ दम भरलेला आहे की या दिवाळीत कोणीही फटाके फोडू नका आणि वीज वाचवा, पाणी वाचवा आणि झाडं लावा, झाडांवर प्रेम करा झाडांवर प्रेम करा.

दिवाळीच्या 'मनाच्या' शुभेच्छा !

============

- मनसोक्त फिरण्याची ही माझी शेवटची दिवाळी असेल असं सगळे चिडवत असले तरी पुढच्या दिवाळीत मी सगळ्यांना दाखवून देईनच की मी काय चीज आहे. जाउदे. पुढचं पुढे. या दिवाळीचा कोटा पूर्ण करायचा आहे.

सॅक : टिक
कॅमेरा : टिक
रोप : टिक
मॅगी : टिक
मेणबत्त्या : टिक

चला मी तयार आहे. येताय ना तुम्ही?

तुम्हाला दिवाळीच्या 'भटक्या' शुभेच्छा !!

============

- या दिवाळीत बरंच काही लिहायचं आहे ब्लॉगवर. नवीन टेम्प्लेट, ब्लॉग सजवण्याच्या नवीन युक्त्या, वर्डप्रेससाठी खास नवीन माहिती असं बरंच काही. बर्‍याच ब्लॉगर्सनी विजेटस बनवून देण्यासाठीही विनंती केली आहे. तेही काम करायचंय. पण हे फुकट क्रेडीट कार्डवाले कॉल्स साले थांबले तर वेळ मिळणार ना लिहायला. शांत बुलेटधारी (भीम) शांत !!

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'बंबल-बी' शुभेच्छा !!

============

- हल्ली जाम बिझी झालोय त्यामुळे जास्त वेळ मिळत नाही. पण या दिवाळीच्या मुहूर्तावर एक नवीन कथा घेऊन वाचकांच्या भेटीला येतो आहे. सस्पेन्स, थ्रिलर, क्राईम, ड्रामा असं सगळं सगळं असणार आहे या नवीन कथेत. लवकरच भेटू नवीन कथा घेऊन.. 'द डीप व्हॅली ऑफ मनी'

दिवाळीच्या 'मनातल्या' शुभेच्छा !!

============

- ही दिवाळी आमचं आराध्य दैवत रारा पपु श्री शिरीष कणेकर यांची फिल्लमबाजी आणि फटकेबाजी ऐकत व्यतीत करण्याचे मनी वसते आहे. पण नेमका ओबामा फोन करून निद्राराणीचा नाश करायचा आणि ओबामाचा पत्ता शोधत पत्तेशोधनाचं चिंतन करत तातडीचा वॉशिंग्टन दौरा करावा लागायचा. त्यापेक्षा नकोच ते. एकदा या ओबामाचे प्रॉब्लेम्स सोडवले म्हणजे मग मी फटकेबाजी ऐकायला आणि करायला मोकळा.

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'जीवनगाणी' शुभेच्छा !!

==============

- दिवाळी एवढी घाईघाईत जाणार आहे की मनातल्या अनेक लघुकथा लिहायला, मनातल्या चाफ्याचा गंध ब्लॉगवर उतरवायला वेळ मिळेल का हे सांगता येत नाही. तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'गंधित' शुभेच्छा !!

============

- या दिवाळीत मी दोन नवीन पोस्ट्स टाकणार आहे ब्लॉगवर. एक म्हणजे लिनक्स मधल्या काही महत्वाच्या पण सर्वसामान्यांना माहित नसलेल्या कमांड्स आणि दुसरी पोस्ट म्हणजे नासाने काढलेल्या मंगळाच्या छायाचित्रांवर लिहिलेली पोस्ट. लवकरच टाकेन.

दिवाळीच्या 'सुरुवातीच्या' शुभेच्छा !!

============

- या दिवाळीत गावाला जायच आहे. मजा येईल. 'ती' ही भेटेल. 'ती'च्याशी बोलायला मजा येईल. पण अप्सरा तिथे नसेल, अप्सरा भेटणार नाही याचं खूप वाईट वाटत आहे. तिचा तो लाल ड्रेस.. उफ्फ. माझं हृदयच बंद पडेल अस वाटत. दिवाळीत तर ती साडी नेसणार असेल. किती गोड दिसेल ना ती. ती आहेच गोड म्हणा. मीच हा असा फुस्स. तिच्यासमोर गेलं की काहीच सुचत नाही. मी मित्राला बोललो तर तो मला हसायला लागला. हे मित्र पण ना यार. जाउदे. सोडा ते. बोलूच.

दिवाळीच्या 'अप्सरा' शुभेच्छा !!

============

टीप :

१. ज्या शैलीत,भाषेत शुभेच्छा दिल्या गेल्या आहेत ती त्या ब्लॉगरची निव्वळ एकमेव शैली, भाषा, निवड, विषय मांडणी आहे असं मुळीच नाही. फक्त ही शैली त्याच्या/तिच्या इतर शैली/मांडणी पेक्षा अधिक वापरली गेली आहे किंवा प्रभावीपणे वापरली गेलेली आहे असं मला वाटतं (ते पूर्णतः सत्य असेलच असं कदाचित नाही). त्यामुळे त्याचा प्रभाव वाचकांवर (किंवा फक्त माझ्यावर) अधिक पडलेला आहे असं समजावं.

२. कुठेही कुठल्याही ब्लॉगचा, ब्लॉगरचा किंवा त्याच्या/तिच्या मताचा/शैलीचा उपमर्द करण्याचा किंचितही उद्देश नाही. कोणाचा अपमान करण्याएवढा अजून मी मोठा झालेलो नाही आणि एवढं मोठं होण्याची इच्छाही नाही ;)

३. तरीही कोणालाही चुकून माकून आपला स्वतःचा, ब्लॉगचा, आपल्या शैलीचा, मताचा, पद्धतीचा, मांडणीचा अपमान झाल्यासारखं वाटल्यास ताबडतोब कळवणे. ते उल्लेख काढून मी पोस्टमधून काढून टाकेन. पण कोणी अशा प्रकारची तक्रार केल्यास ती तक्रार म्हणजे मला त्या ब्लॉगरची शैली व्यवस्थित कळली आणि मी ती हुबेहूब उचलूही शकलो आणि त्या पद्धतीने लिहूही शकलो याला पावती दिल्यासारखं होईल हे मात्र लक्षात असू दे ;)

४. चुकून एखाद्या ब्लॉगचा उल्लेख राहिला असल्यास तो माझा 'कपटीपणा' वा 'उद्दामपणा' नसून निव्वळ 'धांदरटपणा' वा 'वेंधळेपणा' समजावा. कुठल्याही ब्लॉग/ब्लॉगरला कपटीपणे वा उद्दामपणे वगळण्याएवढा मोठा... <यापुढे टीप क्र. २ वाचावी>

५. सर्व ब्लॉगर्स, वाचक, हितचिंतक आणि त्यांच्या कुटुंबियांना दिवाळीच्या 'ना हरकत' शुभेच्छा !! :D

============

वर म्हटल्याप्रमाणे ब्लॉगर लोक गप्पाटप्पा टाकायला जमले होते तेव्हा तिथे येऊ न शकलेल्या काही लोकांनी नंतर मेल करून शुभेच्छा संदेश पाठवले होते पण तळटीप क्र. ४ मध्ये उल्लेखिलेल्या माझ्या अचाट गुणविशेषांमुळे ते संदेश वरील विभागात नोंदवण्याचे राहून गेले होते. ते आता खाली देत आहोत. अर्थात तळटीप क्र. ४ मध्ये उल्लेख केलेल्या कारणांमुळे ते माझ्यावर रागावले नाहीयेत ही बाब तर नक्की..

============

- मी अलिकडे लिहिणं जरा कमी केलेलं असलं तरी सगळे ब्लॉग्ज नियमित वाचतो आणि आवडलेल्या पोस्ट्सवर प्रतिक्रियाही देतोच. या दिवाळीपासून पुन्हा नियमित लिखाण सुरु करण्याचा विचार आहे. आणि आमचा प्रिय मित्र 'अखिल वेगळे' देखील सतत मागे लागला आहे. त्यामुळे लिखाण सुरु होणार हे नक्कीच.

तुम्हा सर्वांना दिवाळीच्या 'मेवामय' शुभेच्छा !!

============

- वर उल्लेख केलेल्या सगळ्या ब्लॉगर मित्रांच्या मानाने ब्लॉगिंगच्या दुनियेतला माझा प्रवेश तसा नवाच. अनेक दिवस इतरांचे ब्लॉग्ज वाचून, तिथे प्रतिक्रिया देऊन झाल्यावर आपण आपलाही ब्लॉग सुरु करायला हवा असे स्वच्छंदी विचार माझ्या मनात दाटायला लागले आणि लगेच पडत्या फळाची आज्ञा म्हणून मी माझा ब्लॉग सुरुही केला. बघा कसा वाटतोय तुम्हाला ते.

तुम्हाला आणि तुमच्या कुटुंबियांना दिवाळीच्या 'स्वच्छ' शुभेच्छा !!

============

तर हे आमचे असे गुणविशेष पुनःपुन्हा जागृत होऊन नवनवीन यंट्रया येऊन अजून अजून नवनवे शुभेच्छासंदेश मिळत राहण्याची दाट शक्यता आहे. त्यामुळे या पानाला भेट देत रहा वरचेवर !

Friday, October 29, 2010

अतिथी....

जेव्हा आपल्याला एखादा लेख, कविता, स्फुट, ब्लॉगपोस्ट, उतारा प्रचंड प्रचंड आवडतो, आपण त्याच्या प्रचंड प्रेमात पडतो तेव्हा आपण काय करतो? तेव्हा तो लेख आपण जास्तीत जास्त लोकांपर्यंत पोचवण्याचा प्रयत्न करतो. त्यासाठी लोकांना मेल करतो, बझ करतो, फोनवरून कळवतो, फेसबुकवर टाकतो, ऑर्कट स्टेटस अपडेट करतो, ट्वीटचा चिवचिवाट करतो. अधिकाधिक लोकांनी ते वाचलं पाहिजे असं आपल्याला वाटत असतं कारण लेख वाचून आपण जसे भारावून गेलेलो असतो, आनंदी झालेलो असतो, हसलेलो असतो, टाळी दिलेली असते, डोळ्याची कड हळूच पुसलेली असते, "आपल्याला असं लिहिता आलं असतं तर काय मजा ('जहाजा'तला ज) आला असता यार !!" असा विचार केलेला असतो किंवा क्वचित प्रसंगी आपल्या काळजात जशी एक किंचितशी कळ आलेली असते तो अनुभव , अगदी तसाच्या तसा अनुभव आपल्या सुहृदांना, समविचारी मित्रमैत्रिणींना यावा असं आपल्याला मनापासून वाटत असतं. पण तरीही आपण किती लोकांपर्यंत पोचणार? शंभर? दोनशे? पाचशे ? बास एवढेच... यापेक्षा अधिक खचितच नाही. पाचशे पेक्षा जास्त *चांगले* मित्रमैत्रिणी असलेल्या व्यक्तीचा मी आजन्म गुलाम म्हणून राहायला तयार आहे. असो. तर या अशा 'सोसल 'नॉट'वर्किंग' च्या माध्यमातून जरी आपण पाचशे किंवा समजा अगदी हजार लोकांपर्यंत आपली आवड पोचवली पण तरीही आपल्या यादीत नसलेल्या अन्य हजारो लाखो लोकांचं काय?.. तर या अशा 'काय?' वाल्या प्रश्नाचा आपण फक्त विचारच करत असताना किंवा कदाचित तोही करत नसताना सलील आणि प्रणवने तो विचार प्रत्यक्षात आणून दाखवला. काय केलं त्यांनी? त्यांनी एक सही काम केलं.. नियमित नव्या लेखनाची प्रचंड वेगाने भर पडत असलेल्या मराठी ब्लॉगजगतातल्या निवडक उत्कृष्ट लेखांचं एकत्रीकरण करून दर महिन्याला ते नेटभेटच्या इ-मासिक रुपात प्रकाशित करायला सुरुवात केली. यामुळे झालं काय की नियमितपणे जालावर नसणार्‍या तस्मात असे उत्तमोत्तम ब्लॉग्ज/लेख नियमित वाचू न शकणार्‍या अनेक लोकांना 'अ‍ॅट यॉर फिंगरटिप्स' म्हणतात तसं एका टिचकीसरशी हे लेख इ-पुस्तकाच्या स्वरुपात आपल्या मेलबॉक्स मध्ये मिळवून वाचण्याची सोय झाली. बघता बघता नेटभेट इ-मासिक ही कल्पना सुपरहिट झाली. लोकांना दर महिन्याला नवनवीन लेखन वाचायला मिळायला लागलं, नेटभेटचे वाचक वाढत गेले, वाचकसंख्येने एक लाखाचा आकडा पार केला, इ-मासिकांत लिहिणार्‍या ब्लॉगर्सना नित्य नवीन वाचक लाभत गेले.

एक दिवस सकाळी माझ्या मेलबॉक्समध्ये सलीलचं मेल चमकलं. उघडून बघतो तर चक्क नेटभेटच्या ऑक्टोबर अंकासाठी अतिथी संपादकपद स्वीकारण्याची विनंती. मध्यंतरी २-३ महिने कार्यबाहुल्यामुळे सलील/प्रणवला नेटभेटसाठी वेळ काढणं शक्य होत नव्हतं याची कल्पना होती. तसंच सलीलच्या म्हणण्याप्रमाणे एखाद्या ब्लॉगरने संपादकपद स्वीकारून स्वतः लेख निवडून अंक काढला तर तो नक्कीच वाचनीय होईलच. आपण सुरुवातीला जे वाचत होतो, कालांतराने ज्यात आपले लेख यायला लागले त्या मासिकाचा अतिथी संपादक म्हणून काम पाहणं ही कल्पना एकदम मस्त होती. मी ताबडतोब होकार कळवला. सलीलशी फोनवर बोलून अंक कसा अपेक्षित आहे, काय करायचं/काय करायचं नाही पक्षि 'डूज अँड डोंटस' (डोंटस असे काही नव्हतेच खरं तर) वगैरे वगैरेवर चर्चा झाली.. आणि बरोब्बर त्याच वेळी माझा *लाडका* बॉसबाबा माझ्या मदतीला धावला. म्हणजे थोडं (अधिकच) जास्तीचं आणि नवीन काम मागे लावून. पुढच्या ४-५ दिवसांत तर काम इतकं वाढलं की "मी का या अंकासाठी 'हो' म्हणालो, अंक (माझ्याच्याने) निघणार तरी आहे का" असं वाटायला लागलं. पण आठेक दिवसांत बाबा जरा थंड झाला आणि मी ऑक्टोबरात अपडेट झालेले आणि माहित असलेनसलेले जवळपास सगळे ब्लॉग्ज पालथे घालायला सुरुवात केली. पालथे घातले, भ्रमंती केली, डेरे टाकले, पडीक राहिलो काय हवं ते म्हणा. एकेक ब्लॉग, एकेक लेख पूर्वी नुसतं वाचक म्हणून वाचताना आणि आता तात्पुरत्या का होईना पण अतिथी संपादकपदाच्या चष्म्यातून म्हणून वाचताना माझ्या दृष्टीकोनात फरक पडला एवढं नक्की जाणवलं. म्हणजे नक्की काय ते मला माझ्या तोकड्या शब्दसामर्थ्यामुळे कदाचित व्यवस्थित समजावून सांगता येणार नाही. पण दृष्टीचे कोन निराळे होते हे नक्की जाणवलं.

अमाप शब्दसागरातून निवडक लखलखते मोती वेचून आणले किंवा साहित्याच्या विशाल आसमंतातून अविरत तळपणारे तेजोगोल निवडून काढले असली जडजंबाळ वाक्यरचना टाळून एवढंच सांगतो की एकापेक्षा एक भार्री सरस लेख गवसले. जगावेगळ्या माणसांवरचे महेंद्र कुलकर्णी आणि चंद्रशेखर आठवले यांचे झपाटून टाकणारे लेख असोत किंवा अम्माच्या खडतर जीवनप्रवासाच्या पुस्तकावरचा तन्वीचा लेख असो किंवा मग खैरेखेडीतल्या नागरी जीवन आणि सुधारणांपासून शेकडो योजने दूर असलेल्या लोकांच्या खडतर आयुष्याचं वर्णन करणारा सविताताईंचा लेख असो... वाचता वाचताच भारून टाकणार्‍या रोहनच्या सप्त शिवपदस्पर्शाच्या लेखमालेचा अखेरचा भाग असो की सत्तापिपासू अमेरिकेचा बुरखा फाडणार्‍या निर्भीड वेबसाईटविषयी माहिती देणारा विद्याधरचा लेख असो की एका लढवय्याच्या अखेरच्या प्रवासाची डोळे पाणावणारी सौरभची कहाणी असो.. चार रंगांना लघुकथांत गुंफणारी सुषमेयची लघुकथामाला असो वा नारीचं दुर्गेच्या विविध रूपांशी असलेलं साधर्म्य दाखवणारं जास्वंदीचं स्फुट असो किंवा मग लहान मुलं ज्यांच्या तालावर नाचतात त्या बडबडगीतांच्या मागची कांचनने सांगितलेली दुःखद कहाणी असो... किंवा मग रोजच्या धावपळीत ओठांचे कंस सुलटे करण्यास भाग पाडणारी अपर्णाची सॉफ्टवेअर कामगाराची हलकीफुलकी कहाणी असो किंवा धो धो हसून मुरकुंडी वळवणारी गुरुदत्तची मुंबई-पुणे सायकल ट्रीप असो... हे सगळं एकापेक्षा एक आहे.. विलक्षण आहे.. सरस आहे.. ऑस्सम आहे.. जबरा आहे.. लय भारी आहे.

हे सगळे माझे प्रचंड आवडते लेख आहेत या महिन्यातले. या सगळ्या लेखांचा आणि लेखकांचा मी निर्विवाद चाहता आहे. हे लोक तसेही लिहितातच मस्त पण सुदैवाने माझ्या टाळक्यावर संपादकपदाची टोपी असताना यांनी हे एवढे छान लेख लिहिणं आणि मला ते आपल्या या महिन्याच्या अंकात समाविष्ट करायला मिळणं हा माझा बहुमान आहे का ते माहित नाही किंवा माझं सदभाग्य आहे का याचीही कल्पना नाही पण हे लेख घेता आल्याने प्रचंड आनंद झाला, समाधान लाभलं एवढंच सांगतो.

आणि हो जाताजाता.. यात माझाही एक लेख आहे. पण यात खुर्चीचा, सत्तेचा, पदाचा गैरवापर वगैरे अजिबात काही नाही हो.. कारण हा खरंच माझा मला खूप आवडलेला लेख आहे.. आणि आता ही आत्मप्रौढी वगैरेही नाही. आपण मित्राला ट्रेकचे किंवा असेच कुठलेही फोटो दाखवताना म्हणतो ना की "हा बघ .. माझा हा फोटो एकदम मस्त आलाय.." तर त्याला कोणी आत्मप्रौढी/आत्मस्तुती म्हणेल का? नाही ना? तर हाही त्यातलाच प्रकार आहे..

"हा अंक वाचकांच्या हातात देताना आम्हाला विशेष आनंद होत आहे" किंवा "हा आम्ही आमचा बहुमान समजतो" वाली टिपिकल वाक्य नसणारं, सलीलच्या नेहमीच्या स्वतःच्या शैलीत लिहिलेलं संपादकीय वाचायची सवय असलेल्या आणि त्यामुळेच हे असलं उथळ, पाचकळ संपादकीय (!!) वाचून उरलेला अंक न वाचण्याचं जवळजवळ नक्की केलेल्या बा वाचकांनो !!!!! असं प्लीज करू नका. असं केलंत तर तो या चतुरस्त्र लेखन करणार्‍या लेखकांवर, त्यांच्या लेखांवर आणि सगळ्यांत महत्वाचं सांगायचं तर तुम्हा स्वतःवर भलामोठा अन्याय ठरेल. 'शितावरून भाताची परीक्षा' वाले नियम सगळ्या ठिकाणी लावायचे नसतात हो. तेव्हा उलटा पानं, करा सुरुवात वाचायला आणि फडशा पाडा याही अंकाचा.

तुम्हा सर्वांना आणि तुमच्या कुटुंबियांना दिवाळीच्या मनःपूर्वक शुभेच्छा ! दिवाळीच्या शुभेच्छा देऊन हे लांबलेलं संपादकीय संपवण्यापूर्वी एकच सांगतो. हा दिवाळी अंक नाही पण तरीही शुभेच्छा मात्र अस्सल बावनकशी आणि मनापासून आहेत.. त्या दिवाळीपर्यंत पुरवा.. कारण पुढच्या महिन्यातला दिवाळी अंक घेऊन येणारी संपादक व्यक्ती माझ्यापेक्षा चिक्कार सिनियर आहे. दर्जेदार लिहिणारी आहे. त्यामुळे पुढच्या अंकाची वाट आत्तापासूनच पाहायला लागा.. चला भेटूच... अंकाच्या पानापानांत !!



---------------------------------------------------------------------------------------

आत्ताच प्रकाशित झालेल्या 'नेटभेट' च्या ऑक्टोबर इ-मासिकासाठी लिहिलेलं हे संपादकीय. संपूर्ण अंक इथे वाचता येईल.

२०२५ ची वाचनपूर्ती

२०२५ च्या वर्षात जाडजूड पुस्तकांची आणि त्याचबरोबर इंग्रजी पुस्तकांची संख्या जास्त असल्याने अंतिम आकड्यावर थोडा परिणाम झाला. पण तरीही अर्धशतक...